کشف هزاران ویروس ناشناخته در اعماق اقیانوس / معدن‌کاری چه خطری دارد؟
پژوهشگران در پهنه‌ای غنی از فلزات حیاتی باتری‌ها، به دنیایی ناشناخته از ویروس‌ها رسیده‌اند؛ دنیایی که حالا با گسترش استخراج معادن زیر آب در معرض تهدید قرار گرفته است.
پژوهشگران در اعماق اقیانوس آرام، نزدیک به ۱۲ هزار نوع ویروس شناسایی کرده‌اند که بیش از ۹۹ درصد آن‌ها تاکنون برای علم ناشناخته بوده‌اند. این ویروس‌ها در منطقه‌ای زندگی می‌کنند که به‌دلیل ذخایر غنی از فلزات، هدف شرکت‌های استخراج معادن از بستر دریاست. دانشمندان هشدار می‌دهند که استخراج صنعتی این فلزات می‌تواند زیست‌بوم ظریف اعماق اقیانوس را مختل کند و به جوامع ویروسی ناشناخته آن آسیب برساند. این پژوهش در ۲۲ مهر ۱۴۰۵ در مجله «نیچر کامیونیکیشنز» منتشر شده است.این بررسی در منطقه کلاریون-کلیپرتون در اقیانوس آرام انجام شد؛ پهنه‌ای میان مکزیک و هاوایی که در عمق حداکثر ۶ هزار متری قرار دارد و میلیون‌ها توده فلزی به اندازه سیب‌زمینی در بستر آن پراکنده است. این منطقه یکی از بزرگ‌ترین پهنه‌های جهان برای اکتشاف مواد معدنی در اعماق دریاست و ذخایر فلزی آن، از جمله کبالت، نیکل و منگنز، برای تولید باتری خودروهای برقی اهمیت دارند. پژوهشگران مستقر در چین با بررسی بیش از ۶۰ نمونه رسوب بستر دریا، ۱۱ هزار و ۷۴۲ نوع ویروس را شناسایی کردند که ۱۱ هزار و ۶۶۲ نوع از آن‌ها کاملاً جدید و ناشناخته بودند. مقایسه ژنتیکی نیز نشان داد تنها حدود ۴ درصد از خوشه‌های پروتئینی این ویروس‌ها با اطلاعات موجود در پایگاه‌های داده جهانی مطابقت دارد.
این ویروس‌ها برخلاف آنچه ممکن است از نامشان برداشت شود، تقریباً هیچ تهدیدی برای سلامت انسان ندارند و بیشتر آن‌ها باکتری‌ها را آلوده می‌کنند. با این حال، نقش مهمی در حفظ تعادل زیستی اعماق دریا دارند؛ آن‌ها با تنظیم جمعیت میکروب‌ها و تجزیه مواد آلی، به چرخه مواد ضروری مانند کربن، نیتروژن، فسفر و گوگرد کمک می‌کنند.برخی از این ویروس‌ها همچنین با انتقال ژن‌ها به میکروب‌ها کمک می‌کنند تا در برابر غلظت بالای فلزات سمی مقاومت کنند. به همین دلیل، این جوامع ویروسی بخش مهمی از شبکه پیچیده حیات در بستر دریا به شمار می‌روند؛ محیطی تاریک و کم‌غذا که دانشمندان هنوز شناخت کاملی از آن ندارند.دانشمندان هشدار می‌دهند که فعالیت ماشین‌آلات استخراج معدن در بستر دریا می‌تواند این شبکه‌های زیستی را مختل کند. بلند شدن حجم زیادی از رسوبات ممکن است باکتری‌های میزبان این ویروس‌ها را از بین ببرد و چرخه‌های ضروری مواد مغذی را متوقف کند؛ اتفاقی که پیامدهای گسترده‌تری برای زیست‌بوم اقیانوس خواهد داشت.
تاکنون سازمان بین‌المللی بستر دریا ۱۷ مجوز اکتشاف در منطقه کلاریون-کلیپرتون صادر کرده که پنج مورد آن در اختیار چین است. با افزایش تقاضای جهانی برای فلزات مورد استفاده در باتری‌ها، احتمال آغاز استخراج تجاری نیز بیشتر شده است. پژوهشگران می‌گویند شناسایی این ویروس‌ها پیش از شروع عملیات استخراج اهمیت زیادی دارد، زیرا یافته‌های جدید می‌تواند مبنایی برای ارزیابی اثرات زیست‌محیطی فعالیت‌های آینده باشد.