امید غضنفر درگذشت

بوشهر- امید غضنفر، روزنامه‌نگار و شاعر ۶۱ ساله بوشهری پس از سال‌ها بیماری چشم از جهان فروبست.

عبدالله رئیسی، شاعر و منتقد ادبی با ابراز اندوه از درگذشت این چهره فرهنگی و ادبی جنوبی به خبرنگار سفیر ارجان ایران (سفیر ارجان) در بوشهر گفت: امید غضنفر، شاعر، روزنامه‌نگار و یکی از ستون‌های استوار جریان ادبیات و فرهنگی جنوب از میان ما رفت. نوشتن از «امید» به معنای واکاوی دهه‌ها تلاش بی‌وقفه، شرافت قلم و عشقی است که او به فرهنگ بوشهر ورزید. برای شناخت میراث امید، باید از لایه‌های سطحی عبور کرد و به عمق زیست هنری‌اش نگریست؛ زیستنی که میان «کلمه»، «تصویر» و «مسئولیت اجتماعی» تقسیم شده بود.

وی با بیان اینکه امید غضنفر در سیر تکاملی آثارش، همواره در جست‌وجوی زبانی بود که در عین استعاری بودن و شاعرانگی، دارای صراحت نیز باشد، افزود: او با انتشار مجموعه چند مجموعه‌شعر، پله‌پله به بلوغ زبانی‌اش رسید.

رئیسی سپس به تشریح جهان‌شعری آثار غضنفر پرداخت و یادآور شد: «بی‌باتویی‌ها» نخستین مجموعه شعر غضنفر بود که در حال و هوا و زبانی شاملویی منتشر شد؛ انعکاسی از فضای رازآلود زندگی و مرگ. «فریم‌های شهر نگاتیو» دومین مجموعه شعر او بود که نشان از تسلط او بر روایت‌های شهری داشت؛ جایی که اقلیم در شعر او، نه یک جغرافیای ثابت، که صحنه‌ای متغیر و زنده بود.

این استاد دانشگاه یادآور شد: «سینما شعر» سومین مجموعه غضنفر را می‌توان چکیده تئوریک و عملی لحن و زبان او دانست. او در این کتاب، تکنیک «مونتاژ» را وارد زبان شعرش کرد و شعر را نه فقط کلمات ردیف‌شده، که «نماهایی پیوسته» می‌دید که باید با ضرب‌آهنگ درونی، مخاطب را مجذوب کند و در نهایت، «مرثیه برای بود شده‌ها» را باید بلوغ هستی‌شناسانه غضنفر در شعر دانست. نام این کتاب، خود یک مانیفست است؛ مرثیه‌ای برای فرآیند استحاله و زوالی که انسان مدرن در آن غرق شده است. در اینجا او فراتر از تصویرسازی به «فلسفه‌ رنج» رسیده بود.

رئیسی با تاکید بر اینکه در یک برداشت کلی، شعر غضنفر را می‌توان «شعر رنج و تصویر» نامید، گفت: او از «نماهای دور» استفاده می‌کرد تا اتمسفر بوشهر را ترسیم کند و بلافاصله با یک «کات» ناگهانی، به «نمای درشت» از زاویه‌ درون یک انسان تنها یا دردمند برود. این تکنیک «تدوین کلمات»، او را از جریان‌های سنتی شعر جنوب متمایز می‌کرد. زبان او زبانی بود که هم تلخی شرجی را در خود داشت و هم شفافیت موج‌ها را. کلمات او، نه برای تزئین که برای «نشان دادن» انتخاب می‌شدند. او به معنای واقعی کلمه، «معمار تصویر» بود.

این روزنامه‌نگار و نویسنده با بیان اینکه اگر از کسی بپرسید «امید غضنفر» چه کرد، پاسخ تنها در کتاب‌های شعرش نیست؛ در صفحات نشریاتی چون «بوشهرنامه» نیز هست که او سردبیری‌اش را سال‌ها بر عهده داشت، افزود: او برای فرهنگ بوشهر، به‌نوعی نقش «دیده‌بان» داشت. او در دورانی که ابتذال فرهنگی در حال تسخیر فضاهای هنری بودند، با قلمی بی‌پروا و نقدهایی فنی، مقابل این جریان ایستاد.

وی تاکید کرد: برای امید غضنفر، «نقد» نه بهانه‌ تخریب، که ابزار «حفظ حرمت هنر» بود. او می‌دانست که سکوت در برابر تولیدات بی‌کیفیت، خیانت به حافظه فرهنگی آیندگان است؛ و این، بیانگر همان «اصالت» او بود؛ چراکه حاضر بود هزینه دشمنی‌ها را بپردازد اما با ارزش‌های هنری‌اش معامله نکند.

رئیسی با اشاره به اینکه بزرگ‌ترین ویژگی امید غضنفر را باید در «خلق‌وخوی» او یافت، تصریح کرد: کسانی که امید را از نزدیک می‌شناختند، می‌دانستند که پشت آن قلم تیز و نقدهای بی‌تعارف، قلبی به وسعت دریا و روحی به‌شدت مهربان پنهان است. او برای جوان‌ترها، نه‌تنها منتقد، که یک «مرشد» و «معلم» بود. ساعت‌ها وقت می‌گذاشت تا شعر یک شاعر تازه‌کار را بخواند، نقد کند و به او راه و رسم «درست نوشتن» را بیاموزد.

این منتقد ادبی یادآور شد: مهربانی کم‌نظیر غضنفر در «آموزش»، قابل ستایش بود؛ در اینکه هرگز اجازه نمی‌داد استعدادی در میان هیاهوی ناملایمات زندگی هنری، به حاشیه برود. او انسانی بود که در «انسانیت» هرگز قائل به مصلحت نبود. شرافت او، در ساده‌زیستی شاعرانه و وفاداری همیشگی‌اش به آرمان‌های فرهنگی‌اش متجلی بود.

رئیسی با تاکید بر اینکه امید غضنفر دهه‌ها برای ارتقای «ذائقه مخاطب بوشهری» جنگید، گفت: او می‌خواست بوشهر تنها «مصرف‌کننده هنر» نباشد، بلکه «تولیدکننده اندیشه» باشد. از این رو باید او را «پیونددهنده‌ای» دانست که تلاش می‌کرد پلی میان ادبیات کلاسیک جنوب و مدرنیته سرگشته باشد.

این استاد دانشگاه با اشاره به اینکه امروز اگر پس از درگذشتش از او می‌گوییم، از فقدان یک «صدای هشداردهنده» حرف می‌زنیم، بیان کرد: در فقدان او، بوشهر بخشی از «وجدان فرهنگی» خود را از دست داده است؛ اما میراث او در کتاب‌هایش ، در نقدهای صریحش، و مهم‌تر از همه، در جان آن‌همه استعداد جوانی که زیر دست او بالیدند، زنده است. او رفت تا در همان «سینماشعر ابدی» خویش، به تماشای افقی بنشیند که همیشه در رویای ثبت زیبایی‌هایش بود.

رئیسی یادآور شد: امید غضنفر، شاعر «نخل» و «دریا» و «بودن»، هرگز خاموش نمی‌شود؛ چرا که کلمات او، ردپایی هستند که بر ماسه‌های ساحل تاریخ ادبیات جنوب، تا ابد باقی خواهند ماند. او «بود» و این «بودن»، چراغی است برای نسل‌های بعد تا راه را در تاریکی ابتذال گم نکنند. روحش در آرامش ابدیت شاد باد.

به گزارش سفیر ارجان، امید غضنفر، شاعر، پژوهشگر و روزنامه‌نگار باسابقه اهل بوشهر، روز جمعه ۱۷ مهرماه ۱۴۰۵، پس از یک دوره طولانی بیماری در سن ۶۱ سالگی درگذشت. او از چهره‌های جریان‌ساز مطبوعات محلی استان بوشهر طی دهه‌های ۷۰ و ۸۰ خورشیدی به‌شمار می‌رفت که بخش عمده‌ای از عمر حرفه‌ای خود را صرف پرورش جریان‌های ادبی و شناسایی نویسندگان جوان کرد.

این نویسنده متولد ۱۳۴۴، سال‌ها با بیماری گوارشی مزمن دست‌وپنجه نرم می‌کرد و پس از گذراندن دوره‌ای دشوار در بستر بیماری چشم از جهان فروبست. غضنفر چهره‌ای چندوجهی در جغرافیای فرهنگی جنوب بود؛ در حوزه رسانه، دبیری صفحات ادبی و فرهنگی نشریات مستقل و اثرگذار محلی نظیر هفته‌نامه‌های «نصیر بوشهر»، «پیغام»، «نسیم جنوب»، «آیینه جنوب» و «پیام عسلویه» را برعهده داشت. صفحات ادبی تحت هدایت او در دهه‌های اخیر، کانون پیوند میان ادبیات بومی خطه جنوب و جریان‌های نوگرای شعر معاصر فارسی به شمار می‌رفت و نقشی موثر در ثبت و پرورش صداهای تازه ادبی در جنوب داشت.

از آثار مکتوب و شاخص امید غضنفر می‌توان به چهار مجموعه شعر و کتاب‌هایی چون «سینما شعر»، «مرثیه‌ای برای بودشده‌ها» و «فریم‌های شهر نگاتیو» اشاره کرد؛ علاوه بر این، صدها یادداشت، جستار پژوهشی و گزارش ادبی از او در مطبوعات استانی و سراسری به یادگار مانده است.

به زودی جزئیات مراسم تشییع و خاکسپاری این شاعر فقید اطلاع‌رسانی می‌شود.

بوشهر- امید غضنفر، روزنامه‌نگار و شاعر ۶۱ ساله بوشهری پس از سال‌ها بیماری چشم از جهان فروبست.

آذربایجان شرقی - همایش سه‌روزه مدیران کل کتابخانه‌های عمومی استان‌ها، با هدف هم‌اندیشی درباره اولویت‌های راهبردی نهاد، ارزیابی عملکرد استان‌ها و بررسی راهکارهای تحقق نقشه راه تحول، با حضور دبیرکل نهاد، دستیار دبیرکل، معاونان و مدیران کل استانی، در شهر تبریز آغاز شد.

زنجان - محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی کاسپین زنجان این روزها حال و هوایی متفاوت به خود گرفته تا پس از هفت سال چشم انتظاری مردم زنجان، پذیرای نمایشگاه کتاب باشد.

رئیس دبیرخانه شورای فرهنگ و هنر روستا و عشایر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از فعالیت بیش از شش هزار کتابخانه روستایی خبرداد.

سیستان و بلوچستان - فیلم‌های سینمایی کودک و نوجوان با تجهیزات سینما سیار انجمن سینمای جوانان ایران در نمایشگاه کتاب به نمایش در می آیند.

مرکزی – نشست ادبی بزرگداشت شهدا و تبیین مفاهیم ارزشی با حضور سید وحید سمنانی، شاعر و پژوهشگر و جمعی از شاعران استان مرکزی در اراک برگزار شد.

زنجان - زنجان پس از هفت سال وقفه از روز ۱۸ مهر ماه آماده میزبانی از یازدهمین نمایشگاه استانی کتاب است.

سیستان و بلوچستان-جلسه شعرخوانی و رونمایی از کتاب «میار» نوشته ملیحه طوفانی، در حاشیه نمایشگاه کتاب به همت انجمن شعر و ادب زاهدان و با حضور عبدالسلام بلوچ‌زاده، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی سیستان و بلوچستان، هادی هزاره‌مقدم، معاون فرهنگ و رسانه، دکتر مصطفی سالاری از اساتید هیئت علمی دانشگاه آزاد ،آقای علی کیخا مسئول انتشارات تنگه احد و جمعی از شاعران، نویسندگان و علاقه‌مندان به ادبیات برگزار شد.

فارس - مراحل پایانی آماده‌سازی کتابخانه عمومی «فرشتگان میناب» در حال انجام است.

اصفهان- وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بر ضرورت استفاده از ظرفیت فعالیت‌های فرهنگی و هنری در محیط‌های آموزشی تاکید کرد.

آذربایجان شرقی- در سفر دبیرکل نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور به آذربایجان شرقی، تعداد ۴ کتابخانه استان بازگشایی شد.

شاید تمام کتاب را بتوان در همان یک جمله خلاصه کرد: «من معتقدم امام حسن مجتبی شجاع‌ترین چهره تاریخ اسلام است.» این جمله، اگر فقط از کنارش رد شویم، شاید عجیب باشد. مگر نه اینکه نام امام حسین علیه‌السلام با کربلا و عاشورا و آن ایستادگی بی‌نظیر گره خورده است؟ پس این شجاعتِ امام حسن کجای ماجراست؟

نخستین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، ۱۴ آبان سال ۱۳۶۶ ‌در محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران برگزار شد.

سیستان و بلوچستان - غلامحسین لک‌زائیان‌پور نویسنده و شاعر گفت: برگزاری نمایشگاه کتاب سیستان‌وبلوچستان شرایطی را فراهم می‌کند تا نویسندگان بومی بتوانند آثار خود را عرضه کنند و جامعه با فعالیت‌های آنها آشنا شود.

فارس - مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان فارس، گفت: در روزهای ۱۸ و ۱۹ مهرماه، ورود به مجموعه حافظیه برای تمامی سفیر ارجانان و میهمانان رایگان خواهد بود.

خراسان رضوی - دختر غلامرضا قدسی، شاعر خراسانی گفت: تکریم مشاهیر و مفاخر فرهنگ و هنر و ادب، فراتر از نام‌گذاری مکان‌ها بتواند با ورود اندیشه‌ها و آثار به کتاب‌های درسی مدارس، دانشگاه‌ها، پژوهش‌ها و پایان‌نامه‌ها ادامه یابد تا الگوسازی از مفاخر، هویت ملی نسل نو را بارور سازد.

هرمزگان - استان هرمزگان قرن‌ها در محل تلاقی فرهنگ‌ها، راه‌های دریایی، تجارت، مهاجرت، زبان‌ها و آیین‌ها، زیسته است از این رو تدوین «دانشنامه هرمزگان» گامی برای صیانت از هویت، تاریخ و میراث فرهنگی جنوب ایران است.

محمدرضا شجریان صاحب یکی از ماندگارترین صداهای موسیقی ایران درباره شعر، موسیقی، آموزش و مسیر تحول آواز ایرانی دیدگاه‌های مشخص و گاه انتقادی داشت.

گارسِس با توجه به اینکه در روزگارِ ما رسانه‌ها، مقاله‌هایِ روان‌شناسانه، پژوهش‌هایِ دانشگاهی و... مدام درباره‌ی سودهایِ دوستی که مانند نوشدارویی جادویی می‌تواند تنهایی و بی‌قراریِ انسان را درمان کند، و به سلامتِ ذهن و روانِ انسان کمک کند می‌پردازند، باور دارد که جدا از جنبه‌ی شفابخشی که دوستی دارد، مسأله، درمان بودنِ آن نیست، مسأله بودنِ آن است.

علی نیکویی نوشت:‌مرگ در جهان‌بینی زرتشتیِ دورهٔ ساسانی پایان کامل انسان نیست، بلکه آغاز مرحله‌ای تازه در سرنوشت اوست. آنچه با مرگ دگرگون می‌شود وضعیت انسان در جهان مادی است؛ اما روان از میان نمی‌رود و وارد مسیری مرحله‌مند می‌شود که در صورت‌بندی‌های متأخر زرتشتی از دورهٔ نخست پس از مرگ به‌سوی داوری و تعیین جایگاه اخروی ادامه می‌یابد؛ بنابراین مرگ نه گسستی بی‌معنا، بلکه گذار از یک وضعیت هستی‌شناختی به وضعیت دیگر است.

کولاکوفسکی در این کتاب به خواننده نمی‌گوید چگونه صادق‌تر، خوشبخت‌تر یا باوفاتر باشد، بلکه نشان می‌دهد که پشت هرکدام از این کلمه‌های آشنا، پیچیدگی‌هایی نهفته است که ارزش توقف و تأمل دارد.

سهراب سپهری، «سالک مدرنی» که واژگان را به رنگ‌های اشراق پیوند زد، مسیری را از «مرگ رنگ» تا «ما هیچ، ما نگاه» پیمود تا به مواجهه‌ای بی‌واسطه با هستی برسد. در این گفت‌وگو با سروش دباغ، از پیوند میان جسمانیت واژگان و بوم نقاشی سهراب می‌گوییم، ردپای سفرهای شرق دور را در ایماژهای بکر او می‌جوییم و در نهایت به یکی از بحث‌برانگیزترین نقاط نقد ادبی می‌پردازیم: آیا سهراب در سلوک اگزیستانسیال خود، از درد انسان انضمامی و دغدغه‌های اجتماعی غافل بود؟

ایلام- پانزدهم مهر، شصتمین سال فعالیت کتابخانه‌های سیار روستایی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان است. کتابخانه‌هایی که از پیچ‌وخم جاده‌ها گذشتند تا به رویاهای کودکان روستایی رنگ واقعیت بزنند.

خوزستان- کتاب «سفر به گلپایگان» نوشته عبدالرحیم سوارنژاد، نویسنده خوزستانی منتشر شد.