مرگبارترین حمله به عربستان در یک دهه گذشته/ترامپ احتمال مشارکت آمریکا در حملات عربستان را بررسی می‌کند
حمله مرگبار به فرودگاه بین‌المللی ملک خالد در ریاض، پایتخت عربستان، در روز شنبه ۱۲ کشته و ۳۰۹ مجروح بر جا گذاشت. این سومین حمله به فرودگاه طی یک هفته بود؛ حمله‌ای که هم‌زمان با تشدید درگیری عربستان و نیروهای انصارالله رخ داد و دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، را به بررسی احتمال مشارکت نظامی واشنگتن در حملات عربستان علیه این نیروها واداشت.
به گزارش سفیر ارجان، این حمله سومین حمله به فرودگاه بین‌المللی ملک خالد در طول یک هفته بود و به نوشته رویترز، مرگبارترین حمله به عربستان در بیش از یک دهه گذشته به شمار می‌رود. در این حمله ۱۲ نفر کشته و ۳۰۹ نفر زخمی شدند. پس از حمله، فعالیت فرودگاه متوقف شد و پروازهای ورودی به ریاض تغییر مسیر دادند یا لغو شدند. هم‌زمان با گسترش حملات و آشکار شدن آسیب‌پذیری زیرساخت‌های عربستان، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از بررسی احتمال مشارکت نیروهای آمریکایی در عملیات نظامی عربستان علیه نیروهای انصارالله خبر داد؛ هرچند او هنوز تصمیم قطعی واشنگتن برای ورود به این درگیری را اعلام نکرده است.
ترامپ در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره اینکه آیا آمریکا وارد این درگیری خواهد شد، گفت: «ممکن است. این موضوع را بررسی می‌کنیم. تازه از حمله اخیر مطلع شده‌ایم و درباره آن تصمیم خواهیم گرفت. ما خیلی سریع عمل می‌کنیم.»
۱۲ کشته و ۳۰۹ مجروح؛ فرودگاه ریاض از فعالیت بازماند
به گزارش رویترز و الجزیره، سازمان کل هوانوردی غیرنظامی عربستان اعلام کرد که در این حمله ۱۲ نفر جان باختند؛ چهار نفر از قربانیان شهروند عربستان و دو نفر تبعه بنگلادش بودند. پنج نفر دیگر نیز به‌ترتیب شهروندان آمریکا، مصر، اردن، فلسطین و سوریه و یک نفر از سودان بودند. شماری از مجروحان در وضعیت وخیم به بیمارستان منتقل شدند و بررسی میزان خسارت‌های واردشده به فرودگاه ادامه داشت.
در دو حمله قبلی به این فرودگاه طی همان هفته، چهار نفر کشته شده بودند و یک هواپیمای تجاری متعلق به شرکت هواپیمایی سعودی که در محوطه فرودگاه پارک شده بود، آسیب جدی دیده بود.
شاهدان به رویترز گفتند پس از انفجار، مجروحان در محوطه فرودگاه دیده می‌شدند و آمبولانس‌ها برای انتقال آنها به مراکز درمانی به محل آمدند. یکی از مسافران گفت پیش از فروریختن بخشی از سقف نزدیک یکی از گیت‌های خروجی، شیئی را در حال عبور از آسمان دیده بود. تصاویر بررسی‌شده از سوی رویترز نیز حضور آمبولانس‌ها در محل را نشان می‌داد.
پس از حمله، فعالیت فرودگاه موقتاً متوقف شد و شماری از پروازهای ورودی به ریاض لغو شدند یا مسیر دیگری در پیش گرفتند. اختلال در پروازها البته از پیش آغاز شده بود و برخی شرکت‌های هواپیمایی نیز پروازهای خود به پایتخت عربستان را به حالت تعلیق درآورده بودند. این حملات در آستانه برگزاری نشست‌های مهم انرژی و سرمایه‌گذاری در ریاض رخ داد؛ با این حال، برگزارکنندگان اعلام کردند که برنامه‌ها طبق روال برگزار خواهد شد.
سفارت آمریکا از شهروندان این کشور خواست از فرودگاه و مناطق اطراف آن دوری کنند. سفارتخانه‌های بریتانیا، کانادا و ایرلند نیز هشدارهای امنیتی صادر کردند. وزارت خارجه عربستان هم از مسافرانی که پروازشان لغو شده یا تغییر مسیر داده بود خواست برای دریافت راهنمایی با نمایندگی‌های دیپلماتیک این کشور تماس بگیرند. شرکت هواپیمایی کویت نیز در پی تعطیلی فرودگاه، پروازهای خود به ریاض را لغو کرد.
مسئولیت حمله؛ روایت ائتلاف سعودی و موضع انصارالله
ائتلاف نظامی به رهبری عربستان، نیروهای انصارالله را مسئول حمله به پایانه مسافربری فرودگاه ریاض دانست. ترکی المالکی، سخنگوی این ائتلاف، این حمله را «جنایت جنگی تمام‌عیار» خواند و گفت ائتلاف در چارچوب حقوق بین‌الملل بشردوستانه به آن پاسخ خواهد داد.
گزارش‌های اولیه رویترز و الجزیره حاکی از آن بود که انصارالله در زمان انتشار گزارش‌ها مسئولیت حمله مرگبار روز شنبه را رسماً اعلام نکرده بود. با این حال، رئیس دفتر رسانه‌ای این گروه پس از حمله در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که فرودگاه بین‌المللی ریاض از کار افتاده است.
بااینحال در آخرین تحولات جنگ، محمد علی الحوثی، عضو شورای عالی سیاسی یمن، تأکید کرد که ادامه حملات و محاصره این کشور به شکست نیروهای متجاوز منجر خواهد شد.
به گزارش سفیر ارجان الحوثی پیروزی‌های اخیر نیروهای مسلح و امنیتی یمن را تبریک گفت و آن را نشانه ایمان، توکل به خدا و پایبندی این نیروها به باورهایشان دانست.
او با اشاره به حملات مستمر علیه یمن گفت: «اگر جنایاتی که کشورهای متجاوز علیه کشور ما مرتکب می‌شوند، می‌توانست پیروزی را برای آنها به ارمغان بیاورد، در طول ۱۲ سال گذشته به این هدف رسیده بودند.»
الحوثی همچنین جنگ مستمر علیه یمن، محاصره این کشور و بی‌اعتنایی به جان مردم را نشانه جنایت، نقض قانون و تجاوزی بی‌اساس دانست. او تأکید کرد که نیروهای یمنی با وجود تداوم حملات، به پیروزی خود باور دارند و گفت این پیروزی، به اتکای خداوند و با صبر و پایبندی به رهبری، سرانجام محقق خواهد شد.
انصارالله پیش‌تر به شرکت‌های هواپیمایی هشدار داده بود از حریم هوایی عربستان استفاده نکنند و اعلام کرده بود این حریم هوایی به منطقه عملیات نظامی تبدیل شده است. این گروه حملات خود را پاسخی به حملات عربستان به زیرساخت‌های یمن، از جمله فرودگاه‌های صنعا و حدیده، معرفی کرده است.
همچنین در پی این تحولات، ترکی المالکی از فرود آمدن یک پرتابه در نزدیکی فرودگاه بین‌المللی ملک فهد در دمام خبر داد. این رویداد جدا از حمله به فرودگاه ریاض گزارش شد و جزئیات بیشتری درباره خسارت‌ها یا تلفات احتمالی آن منتشر نشد.
ترامپ: احتمال ورود آمریکا به حملات عربستان را بررسی می‌کنیم
دونالد ترامپ در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره احتمال مشارکت واشنگتن در حملات عربستان علیه نیروهای انصارالله گفت: «ممکن است. این موضوع را بررسی می‌کنیم. تازه از حمله اخیر مطلع شده‌ایم و درباره آن تصمیم خواهیم گرفت. ما خیلی سریع عمل می‌کنیم.»
او همچنین حمله به فرودگاه ریاض را «وحشتناک» توصیف کرد و گفت قصد دارد با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، درباره این حادثه گفت‌وگو کند. با این حال، ترامپ از تصمیم قطعی برای ورود آمریکا به جنگ خبر نداد و تنها گفت این احتمال در دست بررسی است.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، حملات به عربستان را محکوم کرد و گفت این اقدامات نشان‌دهنده «بی‌اعتنایی آشکار به جان غیرنظامیان بی‌گناه» است. او تأیید کرد که یک شهروند آمریکایی در حمله کشته شده است.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، نیز حمله را محکوم کرد و یادآور شد که حمله به غیرنظامیان و زیرساخت‌های غیرنظامی ناقض حقوق بین‌الملل است و باید متوقف شود. قطر، مصر، اردن و عمان نیز حمله را محکوم کردند یا با عربستان ابراز همبستگی کردند. ژاپن هم حملات به فرودگاه‌ها و دیگر تأسیسات غیرنظامی عربستان را محکوم کرد.
فروپاشی آتش‌بس و پیشروی انصارالله در باب‌المندب
به گزارش رویترز، عربستان در سال ۲۰۱۵ در رأس ائتلافی از کشورهای عربی وارد جنگ یمن شد تا نیروهای انصارالله را از صنعا بیرون براند. جنگ به بن‌بستی طولانی و خونین تبدیل شد و صدها هزار یمنی بر اثر درگیری‌ها و قحطی جان باختند.
آتش‌بس سال ۲۰۲۲ میان عربستان و انصارالله در تابستان امسال فروپاشید. پس از آن، نیروهای انصارالله پیشروی کردند و منطقه‌ای راهبردی در باب‌المندب را از نیروهای دولت یمن که از حمایت عربستان برخوردارند، گرفتند. باب‌المندب یکی از گذرگاه‌های مهم دریای سرخ است و کنترل آن بر رفت‌وآمد دریایی منطقه تأثیر می‌گذارد.
دولت یمن در هفته جاری عملیاتی را برای بازپس‌گیری مناطق ازدست‌رفته آغاز کرد، اما پیشروی نیروهای آن کند بوده است. هم‌زمان، نیروهای انصارالله شهر تعز، سومین شهر بزرگ یمن، را در محاصره قرار دادند.
عربستان نیز با حملات هوایی از عملیات زمینی دولت یمن حمایت کرده است. ریاض و دولت یمن از انجام صدها حمله به مناطق تحت کنترل انصارالله خبر داده‌اند. در مقابل، انصارالله می‌گوید این حملات به کشته‌شدن غیرنظامیان، از جمله زنان و کودکان، منجر شده است. رویترز تأکید کرده که نتوانسته است ادعاهای طرف‌های درگیر درباره این حملات را به‌طور مستقل تأیید کند.
سی‌ان‌ان: محاسبات اشتباه ریاض، عربستان را در معرض درگیری تازه قرار داد
سی‌ان‌ان می‌نویسد پس از چند سال کاهش نسبی درگیری‌ها، جنگ یمن تابستان امسال بار دیگر شدت گرفت و ماه گذشته وارد مرحله تازه‌ای شد. عربستان در ۱۱ سال گذشته تلاش کرده است با اتکا به ابزارهای نظامی و دیپلماتیک، درگیری‌ها را مهار کند و مانع گسترش ناامنی در مرزهای جنوبی خود شود. ریاض ابتدا برای مقابله با نیروهای انصارالله به گزینه نظامی روی آورد، اما بعدتر مسیر مذاکره با این گروه را در پیش گرفت. عربستان همچنین گفت‌وگوهای دیپلماتیک با ایران را از سر گرفت؛ کشوری که از حامیان انصارالله به شمار می‌رود.
با این حال، به نوشته سی‌ان‌ان، مجموعه‌ای از محاسبات اشتباه، عربستان را در معرض دور تازه‌ای از درگیری قرار داده است. این شبکه سه عامل را برجسته می‌کند: پایان همکاری دیرینه عربستان و امارات در پی اختلاف بر سر حمایت ابوظبی از یک نیروی رقیب در یمن؛ ارزیابی نادرست ریاض از میزان تمایل دونالد ترامپ به حمایت از عربستان در صورت نیاز؛ و دشواری در سازمان‌دهی نیروهای مسلح پراکنده‌ای که با انصارالله می‌جنگند.
بر اساس این گزارش، عربستان اکنون می‌کوشد با حمایت از متحدان یمنی خود، موقعیتش را در میدان نبرد دوباره تقویت کند. دولت مورد حمایت ریاض این کارزار را «سپیده‌دم یمن» نامیده است.
الجزیره: حمله به هدف غیرنظامی قابل پیش‌بینی بود
نواف عبید، پژوهشگر ارشد کینگز کالج لندن، در گفت‌وگو با الجزیره گفت حمله انصارالله به یک هدف غیرنظامی در عربستان، با توجه به حملات هوایی اخیر این کشور به یمن، قابل پیش‌بینی بوده است.
او با اشاره به تحولات دو هفته گذشته گفت: «با توجه به آنچه انصارالله در نتیجه حملات هوایی عربستان تجربه کرده است، انتظار چنین اقدامی می‌رفت؛ به‌نوعی، این تنها راه برای پاسخ‌دادن بود.»
عبید در عین حال حمله به فرودگاه را به‌دلیل غیرنظامی بودن هدف محکوم کرد. او همچنین گفت ارزیابی اولیه نشان می‌دهد در این حمله از موشک بالستیک استفاده شده است؛ موضوعی که به گفته او، ماهیت تهدیدی را نشان می‌دهد که عربستان و متحدانش با آن روبه‌رو هستند.
سی‌ان‌ان: فشار بر عربستان از چند جبهه افزایش یافته است
متیو چنس، خبرنگار ارشد امور جهانی سی‌ان‌ان، در گزارشی درباره تحولات اخیر گفت حمله به فرودگاه ریاض بخشی از مجموعه حملاتی است که طی هفته‌های گذشته زیرساخت‌های عربستان را تحت تأثیر قرار داده‌اند. او به حمله پیشین به مخازن سوخت در نزدیکی فرودگاه و توقف چندساعته پروازها در پی تهدید حمله‌ای دیگر اشاره کرد.
به گفته چنس، عربستان هم‌زمان از چند جهت تحت فشار قرار گرفته است: از یک سو جنگ با ایران و اختلال در مسیرهای صادرات نفت از طریق خلیج فارس و تنگه هرمز، و از سوی دیگر حملات نیروهای انصارالله در غرب کشور و محدوده دریای سرخ. او به حملات به خطوط لوله نفت، کشتی‌های سعودی و زیرساخت‌هایی مانند فرودگاه ریاض اشاره کرد و گفت این حملات در هفته گذشته شدت گرفته‌اند.
چنس همچنین گفت عربستان برای مقابله با تهدید انصارالله از متحدان خود کمک خواسته است. به گفته او، فرانسه پشتیبانی دفاع هوایی ارائه کرده، بریتانیا حمایت خود را اعلام کرده و پاکستان نیروهایی را در محل مستقر کرده است. ترکیه نیز از کمک خبر داده است. آمریکا هم درخواست کمک نظامی عربستان را دریافت کرده و پشتیبانی اطلاعاتی و داده‌های مربوط به هدف‌گیری را ارائه می‌دهد؛ با این حال، واشنگتن هنوز به تعهد نظامی گسترده‌ای که ریاض خواهان آن است، تن نداده است.
به گزارش سفیر ارجان، حمله به فرودگاه ریاض در شرایطی رخ داده که آتش‌بس پیشین فروپاشیده، نیروهای انصارالله در مناطق راهبردی پیشروی کرده‌اند و عربستان حملات هوایی خود را برای پشتیبانی از نیروهای دولت یمن افزایش داده است. در چنین وضعیتی، هدف قرار گرفتن فرودگاه پایتخت نشان می‌دهد که درگیری‌ها از میدان‌های نبرد یمن فراتر رفته و زیرساخت‌های مهم عربستان را نیز در معرض خطر قرار داده است.