سرنخ‌هایی از قالی‌شویان مشهد اردهال را در نوشته‌های آل‌احمد و حسن نراقی پیدا کردیم
پنجاه‌وپنجمین نشست «شب‌های مستند» موزه سینمای ایران با نمایش دو مستند «بازار اردهال» ساخته فرهاد ورهرام و «خون در گل قالی» ساخته امیرقاسم راضی، به بررسی جنبه‌های مختلف آیین کهن قالی‌شویان مشهد اردهال و دگرگونی‌های تاریخی، اجتماعی و فرهنگی آن اختصاص داشت.
به گزارش سفیر ارجان ایران (سفیر ارجان)، این نشست شامگاه دوشنبه، ۶ مهرماه، با همکاری انجمن تهیه‌کنندگان سینمای مستند و مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی در سالن فردوس موزه سینما برگزار شد. این دو مستند، هر یک از منظری متفاوت، به آیین قالی‌شویان مشهد اردهال پرداخته‌اند؛ آیینی که در پیوند با سنت‌های فرهنگی و مذهبی دیرینه ایران شکل گرفته و در گذر زمان دستخوش تغییرات بسیاری شده است. اجرای این نشست را فخرالدین سیدی، فیلم‌ساز، بر عهده داشت. فخرالدین سیدی در ابتدای نشست، ضمن خوشامدگویی به حاضران، با اشاره به تغییرات گسترده آیین قالی‌شویان در چهار دهه گذشته گفت: «امیدوارم از تماشای دو مستندی که شکل عتیقه پیدا کرده‌اند، لذت برده باشید. این دو مستند مربوط به ۴۰ سال قبل هستند و با نگاتیو ۱۶ میلی‌متری ساخته شده‌اند. مراسمی که مشاهده کردید، بسیار دگرگون شده است و محلات و دیگر اجزای مراسم به این شکل نیستند.»
پس از آن، سیدی از فرهاد ورهرام، کارگردان، و عباس باقریان، فیلم‌بردار مستند «بازار اردهال»، دعوت کرد تا درباره روند تولید این اثر و تجربه ثبت تصویری این آیین سخن بگویند. از پژوهش مردم‌شناختی تا ساخت «بازار اردهال» فرهاد ورهرام در ابتدای سخنان خود با اشاره به زمان ساخت و سابقه نمایش این مستند گفت: «مستند «بازار اردهال» در سال ۱۳۵۸ ساخته شد و تلویزیون اثر را بدون دلیل خاصی تا چند سال پخش نکرد تا اینکه در قالب مجموعه مستند «کاشان»، ساخته جعفر فاطمی، در سال ۱۳۶۶ یک بار پخش شد. در تیتراژ عنوان سال ۱۳۶۶ درست نیست و نسخه اشتباهی به نمایش درآمد؛ درحالی‌که باید نسخه‌ای با تیتراژ سال ۱۳۵۸ به نمایش درمی‌آمد. تنها تفاوت دو نسخه در همین موضوع است و هیچ تفاوت دیگری ندارند.»
او در ادامه از زنده‌یادان مسعود بهنام و محمود بیگی که در ساخت این مستند همکاری داشتند، یاد کرد و سپس به چگونگی آشنایی خود با آیین قالی‌شویان و شکل‌گیری ایده ساخت فیلم پرداخت.
ورهرام توضیح داد: «در سال ۱۳۵۳ که در بخش مردم‌شناسی دانشگاه علوم اجتماعی بودم، آقای روح‌الامینی سه پروژه تعریف کرده بود که به‌عنوان عکاس با ایشان همکاری داشتم. این پروژه‌ها به ابیانه، میمند شهر بابک و آیین کهن قالی‌شویان مشهد اردهال مربوط می‌شدند. در همان سال، مراسم را دیدم. سال بعد هم همین‌طور بود و پس از آن، گروه دیگر کار را ادامه نداد؛ بنابراین، من تا سال ۱۳۵۵ به‌طور مستمر هر سال برای دیدن مراسم می‌رفتم. در سال ۱۳۵۶ نتوانستم مراسم را ببینم، اما سال بعد دوباره آن را دیدم. سال ۱۳۵۷ نیز، درحالی‌که عازم بازدید از مناطق زلزله‌زده طبس بودم، بار دیگر این مراسم را دیدم، چرا که مسیرهایشان به یکدیگر نزدیک بود.» از فضای سیاسی سال ۱۳۵۷ تا دشواری‌های تصویربرداری این مستندساز با اشاره به فضای سیاسی حاکم بر مراسم در سال ۱۳۵۷ افزود: «آن سال، مراسم بسیار جالب شده بود و جوانان شعارهای ضدحکومتی می‌دادند. ژاندارم‌ها نیز برای جلوگیری از درگیری، در اطراف و روی تپه‌ها مستقر شده بودند و من عکس‌های آن را دارم. انقلاب شد و من در سال ۱۳۵۸ طرح را به عباس باقریان دادم تا آن را به تلویزیون ببرد. در ادامه، ساخت این مستند به تصویب رسید.»
ورهرام درباره شرایط تصویربرداری در سال ۱۳۵۸ نیز گفت: «در سال ۱۳۵۸ برای ضبط مراسم رفتیم و متأسفانه، آن زمان ابوالحسن بنی‌صدر، رئیس‌جمهور وقت، برای سخنرانی به آنجا آمده بود. ازاین‌رو، پشت‌بام‌ها را کنترل می‌کردند و اجازه نمی‌دادند کسی آنجا بنشیند؛ درحالی‌که پشت‌بام‌نشینی از ویژگی‌های آیین کهن قالی‌شویان مشهد اردهال به شمار می‌رود.» بازخوانی پیشینه آیین؛ از روایت‌های تاریخی تا فرضیه مهرگان ورهرام با اشاره به منابعی که در بررسی پیشینه این آیین مورد توجه قرار داده است، گفت: «نخستین تلنگری که به ما زده شد تا به این موضوع فکر کنیم که آیین کهن قالی‌شویان مشهد اردهال لزوماً به یک مراسم آیینی و مذهبی مرتبط با شهادت مربوط نیست، از کتاب «ارزیابی شتابزده» نوشته جلال آل‌احمد و مقاله «مهرگان در مشهد اردهال» بود. کتاب «تاریخ اجتماعی کاشان» نوشته حسن نراقی نیز اشاراتی به این موضوع دارد؛ ازاین‌رو، سرنخ‌های خوبی به دست آوردیم.»
او در ادامه، با اشاره به روایت‌های تاریخی مرتبط با این مراسم اظهار کرد: «جلال آل‌احمد که درباره این موضوع تحقیقات فراوانی کرده است، داستان پسر امام محمدباقر را تأیید می‌کند، اما درباره اینکه او به ایران آمده و شهید شده باشد و برایش بارگاهی ساخته باشند، سندی وجود ندارد. در اسناد دیگری، مدت برگزاری این مراسم سه هفته ذکر شده و شکل آن نیز به‌صورت بازار بوده است.»
ورهرام با اشاره به وضعیت بازار اردهال در گذشته توضیح داد که این بازار در دوره‌ای رونق چندانی نداشته و حدود ۲۰ آبادی اطراف، برای خریدهای سالانه خود به آنجا مراجعه می‌کردند. به گفته او، بررسی اسناد و روایت‌های تاریخی می‌تواند به شناخت دقیق‌تر نسبت میان این بازار، آیین قالی‌شویان و سنت‌های کهن منطقه کمک کند. بازاری که سه هفته برپا بود؛ روایتی از اقتصاد و زندگی مردم این مستندساز، دگرگونی بازار اردهال و کاهش مدت برگزاری آن را نتیجه تغییرات اجتماعی و اقتصادی دانست و گفت: «به‌تدریج، با ساخته‌شدن جاده‌ها، بهبود ارتباطات، نزدیک‌تر شدن شهرها به روستاها و ایجاد مغازه‌ها در روستاها، مدت برگزاری این بازار از سه هفته به یک روز کاهش یافت. یک هفته به جار، یک هفته به قالی و هفته آخر هم به نشات‌جی‌ها اختصاص داشت. در طول این سه هفته، بازار برپا بود و مردم از آباده شیراز، اصفهان و قم به این بازار می‌آمدند.»
ورهرام با اشاره به تحقیقات میدانی خود درباره بازار اردهال بیان کرد: «در جریان تحقیقاتم، تمام روستاها را دیده بودم و حتی با مسگران بازار کاشان که به این آیین می‌آمدند، مصاحبه کرده بودم. معماری بازار اردهال به‌طور کلی از بین رفته است. این بازار قدیمی حجره‌هایی داشت که مسگران در آنها بساط می‌کردند و روستاییان ظروف مسی خود را برای سفیدکردن یا تعمیر به آنجا می‌آوردند. اکنون این مکان به‌طور کلی با آنچه در مستند دیدید، تفاوت دارد و با دیدن این تصاویر احساس غریبی می‌کنید.این روایت نشان می‌دهد که بازار اردهال صرفاً محل برگزاری یک مراسم نبود، بلکه فضایی برای مبادله کالا، ارتباط میان روستاها و تداوم برخی حرفه‌های سنتی به شمار می‌رفت؛ فضایی که تغییر شیوه زندگی، توسعه راه‌های ارتباطی و گسترش امکانات جدید، به‌تدریج کارکردهای اقتصادی آن را دگرگون کرد.» از سه هفته تا یک روز؛ تأثیر تحولات اجتماعی بر آیین اردهال ورهرام با مقایسه شکل گذشته و امروز این مراسم گفت: «در آنجا، شکل و شمایلی از راهپیمایی اربعین به راه انداخته‌اند و مردم از روستاها پیاده به سمت آنجا حرکت می‌کنند. آن‌طور که آل‌احمد می‌گوید، آیین کهن قالی‌شویان مشهد اردهال تنها مراسم مذهبی شیعه است که همواره بر اساس تقویم شمسی و در روز ۱۶ مهر برگزار می‌شود. در سال‌های اخیر، برای افزایش مشارکت مردم، زمان برگزاری مراسم را به نزدیک‌ترین جمعه به این تاریخ منتقل می‌کنند.»
او در ادامه، درباره تغییرات شکل برگزاری آیین و گسترش فعالیت‌های گردشگری در منطقه اظهار کرد: «اکنون این مراسم کاملاً به شکل توریستی برگزار می‌شود و گردشگران خارجی را به آنجا می‌برند. برای آنها جایگاه در نظر گرفته‌اند و آژانس‌های مسافرتی در آنجا فعال هستند. دیگر اوضاع مثل قبل نیست. واقعیت این است که این مراسم هیچ ارتباطی با شهادت یک امامزاده ندارد، اما اکنون واقعاً به شکل مراسم شهادت امامزاده برگزار می‌شود. پیش از انقلاب اسلامی نیز این‌گونه بوده است و جالب اینکه نایب‌تولیت این مکان، رضا پهلوی بوده است. این اظهارات، بخشی از دیدگاه تاریخی و مردم‌شناختی ورهرام درباره دگرگونی آیین قالی‌شویان است؛ دیدگاهی که بر ضرورت بررسی منابع تاریخی و تفکیک روایت‌های مستند از برداشت‌ها و تفسیرهای بعدی تأکید دارد.» مهرگان و اردهال؛ ضرورت بازخوانی تاریخی یک سنت کهن ورهرام با تأکید بر ضرورت پژوهش در حوزه تاریخ و اسطوره‌شناسی، به جشن مهرگان و شیوه برگزاری آن در گذشته پرداخت و خاطرنشان کرد: «جشن مهرگان واقعاً به پژوهشی جدی در حوزه اسطوره‌شناسی و تاریخ‌نگاری نیاز دارد، زیرا هیچ‌کس به‌درستی نمی‌داند این جشن چگونه برگزار می‌شده است. تنها اشاره‌هایی به آن در تاریخ بیهقی و تاریخ طبری وجود دارد که به دربار مربوط می‌شوند و هیچ‌کس نمی‌داند جشن مهرگان در میان مردم به چه صورت برگزار می‌شده است. در اشعار قرن‌های چهارم و پنجم هجری نیز به مهرگان اشاره‌هایی شده است که آنها هم به سنت‌های درباری مربوط می‌شوند.»
او در ادامه، با اشاره به دیدگاه‌های مطرح‌شده درباره ماهیت بازار و جشن مهرگان گفت: «مرحوم بهار در این باره اشاره‌هایی دارد و مهرگان را از جشن‌های پاییزی می‌داند که در جریان آن باید بازاری تشکیل می‌شده است تا مردم گردهم جمع شوند. در نهایت، آن‌طور که گفته می‌شود، مهرگان پیش از آنکه یک جشن باشد، بازاری بوده که در کنار آن بازی‌هایی نیز انجام می‌شده است؛ موضوعی که در نقاط مختلف جهان نیز مصداق دارد.»
این مستندساز در ادامه، تغییر کارکرد بازار و برجسته‌شدن تدریجی وجه آیینی مراسم را از موضوعات مهم در فهم تحولات تاریخی اردهال دانست و توضیح داد که با کاهش اهمیت و رونق بازار، خود مراسم به‌تدریج پررنگ‌تر شد و در ادامه، تغییرات حکومتی، قدرت و سیاست نیز بر سرنوشت بازار تأثیر گذاشتند.
او در این‌باره گفت: «وقتی بازار اهمیت و رونق خود را از دست می‌دهد، خود مراسم پررنگ‌تر می‌شود تا اینکه آیین کهن قالی‌شویان به‌طور کامل بر بازار غلبه می‌کند. بازار نیز با تغییر حکومت، قدرت و سیاست، بار دیگر تحت تأثیر قرار می‌گیرد و به‌طور کلی از بین می‌رود. اکنون اگر به مشهد اردهال بروید، دیگر از آن بازار قدیمی خبری نیست و فقط بازاری برای فروش لباس‌های دست‌دوم در انتهای آن به چشم می‌خورد.»
ثبت لحظه‌های تکرارنشدنی؛ دشواری فیلم‌برداری از آیین قالی‌شویان
در ادامه نشست، عباس باقریان، فیلم‌بردار مستند «بازار اردهال»، درباره دشواری‌های تصویربرداری از این آیین گفت: «همان‌طور که می‌دانید، این مراسم یک‌روزه است؛ بنابراین، باید بتوانید در یک روز تمام لحظه‌ها را تا جایی که امکان دارد، ضبط کنید. اگر نتوانستید همه لحظه‌ها را ثبت کنید، باید دست‌کم بیش از ۸۰ درصد آنها را ضبط کرده باشید. در غیر این صورت، اثر تا حدودی با مشکل مواجه می‌شود.»
باقریان با اشاره به نقش پژوهش‌های فرهاد ورهرام در روند تولید این مستند افزود: «پیش از آغاز تصویربرداری، تحقیقات فرهاد ورهرام درباره این موضوع را به‌طور کامل خوانده بودم. اساساً شیوه کاری ورهرام این‌گونه است که بر پایه تحقیق پیش می‌رود، بر تاریخ و اتفاقات پیش روی دوربین اشراف دارد و اطلاعات خود را به گروه فیلم‌برداری منتقل می‌کند. در نتیجه، فیلم‌بردار نیز مشتاق می‌شود و به این مراسم علاقه پیدا می‌کند، حتی اگر پیش از آن مراسم را ندیده باشد.»
«بازار اردهال»؛ ثبت تصویری حافظه فرهنگی یک منطقه
نمایش مستند «بازار اردهال» در پنجاه‌وپنجمین نشست «شب‌های مستند» موزه سینما، فرصتی برای بازخوانی بخشی از حافظه فرهنگی و اجتماعی ایران از دریچه سینمای مستند فراهم کرد؛ حافظه‌ای که در تصاویر ثبت‌شده، نه‌تنها شکل برگزاری یک آیین، بلکه مناسبات اقتصادی، حرفه‌های سنتی، روابط میان روستاها و تأثیر تحولات اجتماعی بر زندگی مردم را نیز بازتاب می‌دهد.
این مستند، با ثبت تصویری از فضایی که بخش مهمی از آن در گذر زمان تغییر کرده یا از میان رفته است، اهمیت سینمای مستند را در حفظ نشانه‌های فرهنگی و فراهم‌کردن امکان مطالعه دوباره گذشته یادآوری می‌کند؛ گذشته‌ای که شناخت آن، بدون پژوهش دقیق، ثبت میدانی و بررسی انتقادی روایت‌های تاریخی، کامل نخواهد بود.
پنجاه‌وپنجمین نشست «شب‌های مستند» موزه سینمای ایران با نمایش دو مستند «بازار اردهال» ساخته فرهاد ورهرام و «خون در گل قالی» ساخته امیرقاسم راضی، به بررسی جنبه‌های مختلف آیین کهن قالی‌شویان مشهد اردهال و دگرگونی‌های تاریخی، اجتماعی و فرهنگی آن اختصاص داشت.
کتاب «مأموریت علمی در ایران ـ مطالعات جغرافیایی» حاصل مشاهدات و بررسی‌های میدانی ژاک دو مورگان است و اطلاعاتی درباره جغرافیا، مسیرها و شرایط سفر، ویژگی‌های طبیعی و جنبه‌هایی از زندگی اجتماعی و فرهنگی مردم ایران در اواخر دوره قاجار ارائه می‌کند.
کتاب «گام‌های بی‌صدا»، دربرگیرنده خاطرات شهید سرلشکر محمد باقری منتشر شد.
«نجات تمدن ما در گرو انتخاب رشدزدایی است. رشدزدایی از نظر سایتو لزوماً به معنای رکود، افول و کوچک‌تر شدن اقتصاد نیست. در حقیقت پارادایمی که در آن فقط رشد اقتصادی اولویت دارد، رشدی که همراه با تولید بی‌حدوحصر کالاهای لوکس و بی‌مصرف است، باید از اساس تغییر کند. مارکس چنین می‌اندیشد که راهکار در ترمیم شکاف متابولیک بین انسان و طبیعت قرار دارد، یعنی در «کار».»
سعید حمیدیان، سعید حمیدیان، استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه علامه طباطبائی(ره) در آیین بزرگداشت حافظ شیرازی گفت: حافظ‌پژوهی در روزگار ما با دستاوردهای ارزشمندی همراه بوده، اما در کنار این پژوهش‌ها، برداشت‌های نادرست و تفسیرهای شتاب‌زده‌ای نیز درباره شعر و اندیشه حافظ رواج یافته است که باید با نگاهی علمی و نقادانه به آنها پرداخت.
سردبیر مجموعه داستان «دوازه خوان»گفت: باید دید که تعبیر «ضد جنگ» چه معنایی دارد؟ اگر «ضد جنگ» به معنای مخالف جنگ است، بله! قطعا که ما مخالف جنگیم و جنگ‌طلب نیستیم. اما اگر «ضد جنگ» به معنای ضد دفاع است، نه! ما کشور و ملتی نبودیم که حمله کرده است بلکه ما آن کشوری بودیم که از عالی‌ترین مقامش تا مردم عادی‌اش را دشمن متجاوز شهید کرده است.
ایران به جهت تنوع آب‌وهوایی و وجود بیش از هشت هزار نوع گونه گیاهی یکی از کشورهایی بود که از دیرباز در استفاده از گیاهان برای درمان پیشگام بوده است.
زنجان - مدیرکل زندان‌های زنجان از اجرای پویش «نذر کتاب» در یازدهمین نمایشگاه کتاب این استان با هدف ارتقای سرانه مطالعه مددجویان خبر داد.
عارف مسعودی گفت: اساساً نقطه کلیدی روش‌شناسی براگ که برای من بسیار جذاب است در همین موضع‌گیری نقادانه او در برابر روایت‌های کلیشه‌ای، راحت و ساده‌انگارانه است. او به‌نوعی در حال ایدئولوژی‌زدایی از ساحت فلسفی است. براگ در روایت خود دقیقاً در حدفاصل این دو افسانه (افسانه عصر تاریکی مطلق در برابر افسانه عصر طلایی مطلق) قرار می‌گیرد.
آذربایجان‌غربی- هم‌زمان با بیستم مهرماه، روز بزرگداشت حافظ شیرازی، از نسخه خطی «دیوان حافظ» موجود در موزه‌های آذربایجان‌غربی رونمایی شد.
کهگیلویه‌وبویراحمد - آیین بزرگداشت روز حافظ با عنوان « در کوی نیک‌نامی» و با هدف واکاوی اندیشه‌های لسان‌الغیب و جایگاه شعر فارسی در هویت ایرانی، با حضور اهالی قلم و اندیشه در سالن سینما هنر یاسوج برگزار شد.
آزاده لطیف‌کار، مرقعات دیتس را از جمله منابع کمتر شناخته‌شده اما مهم برای مطالعه نقاشی ایرانی در دوره ایلخانی می‌داند مجموعه‌ای که به‌واسطه مسیر تاریخی پیچیده‌ای که از ایران تا عثمانی و سپس برلین طی کرده، اهمیت مضاعفی در مطالعات تاریخ هنر دارد.
پشت هر تصویری که از کودک در داستان ارائه می‌شود، نوعی نگاه به جایگاه کودک در خانواده، مدرسه و جامعه وجود دارد. ادبیات کودک می‌تواند کودک را موجودی صرفاً نیازمند حمایت نشان دهد یا او را به عنوان انسانی که هم نیازمند حمایت است و هم صاحب حق، به رسمیت بشناسد. این تفاوت، از منظر حقوق کودک بسیار مهم است.
همدان- استان همدان، با پیشینه‌ای کهن در تاریخ و تمدن ایران، این روزها در قالب دانشنامه فرهنگ، تمدن و مشاهیر استان، میزبان روایتی جامع از هویت تاریخی و فرهنگی خود است؛ مجموعه‌ای که با گردآوری صدها اثر پژوهشی در حوزه‌های تاریخ، جغرافیا، مشاهیر، آیین‌ها، زبان و هنر، می‌کوشد میراث این سرزمین را ثبت و به نسل‌های آینده منتقل کند.
آیین پایانی هفته جهانی فضا با شعار «انقلاب ماهواره‌برها» و با میزبانی کانون علوم و فناوری‌های نوین ایران (کافنا)، روز سه‌شنبه ۲۱ مهر ۱۴۰۵ در تهران برگزار می‌شود.
هاروکی موراکامی، نویسنده برجسته ژاپنی، در گفت‌وگویی تازه از بیماری‌ای سخن گفته است که او را برای مدتی از نوشتن و دویدن بازداشت؛ دو فعالیتی که نزدیک به نیم قرن بخش جدایی‌ناپذیر زندگی‌اش بوده‌اند. او همچنین درباره سبک ادبی خود، اقتباس آثارش در تئاتر لندن، خاطرات جنگی پدرش و ضرورت حفظ حافظه تاریخی سخن گفته است.
انتشار رمان تازه‌ی زویا پیرزاد پس از ۲۲ سال، فرصتی برای بررسی رابطه‌ی میان حافظه‌ی ادبی خوانندگان و استقبال از کتاب‌های جدید است.
سابقه نخستین خودروی پلاک شده در کشور به سال ۱۳۰۵ هم‌زمان با ورود اولین اتومبیل‌ها به ایران باز می‌گردد. در آن زمان مجموعه‌ای از مقررات شامل ۳۲ بند برای شماره‌گذاری خودروها تدوین شد که البته این قوانین سه سال پس از ورود خودروها یعنی در سال ۱۳۰۸ نهایی شد. مطابق این مقررات خودروها باید پنج پلاک مجزا نصب می‌کردند.
نشریات «The Bookseller» و «The Stage» با ارسال نامه‌ای سرگشاده به نخست‌وزیر، خواستار اقدامات فوری دولت برای اصلاح عوارض تجاری و نجات مراکز حیاتی فرهنگی در بریتانیا شدند.
مدیر نشر نیماژ می‌گوید: شرایط به‌گونه‌ای تغییر کرده است که برخی ناشران ترجیح می‌دهند قیمت را روی کتاب درج نکنند؛ زیرا اگر قیمت مشخصی روی کتاب نوشته شود، ممکن است مدت کوتاهی بعد ناچار شوند آن را تغییر دهند.
کرمانشاه- کرمانشاه در طول سال‌ها موضوع پژوهش‌ها و نوشته‌های بسیاری بوده و بخشی از تاریخ، فرهنگ، جامعه و هویت این سرزمین در کتاب‌ها و منابع مکتوب ثبت شده است؛ با این حال آنچه تاکنون گردآوری و پژوهش شده پایان راه شناخت کرمانشاه نیست. در میان منابعی که برای پژوهشگران گردآوری شده همچنان بخش‌هایی از تاریخ و هویت این استان نیازمند مطالعه، ثبت و مستندسازی است؛ مسئله‌ای که ضرورت توجه دوباره به داشته‌ها و خلأهای منابع کرمانشاه‌شناسی را پررنگ می‌کند.
فاطمه سادات میررضی گفت: وقتی یک مورخ تاریخ اسلام را از آفرینش آغاز می‌کند، آن را از مسیر تاریخ پیامبران و امت‌های پیشین به زمان خودش می‌رساند و سپس آن را در افق آخرالزمان قرار می‌دهد، در واقع فقط در حال گزارش کردن گذشته نیست؛ بلکه زمان حال خود را نیز در یک کل تاریخی بزرگ‌تر معنا می‌کند.