واکنش به ادعای تقلبی بودن ۹۵ درصد محصولات آرایشی - بهداشتی | با وجود محدودیت‌ها ۴۰۰ میلیون دلار صادرات داریم
رئیس هیأت‌مدیره انجمن صنایع شوینده، بهداشتی و آرایشی با رد ادعای تقلبی بودن ۹۵ درصد محصولات آرایشی بازار، از تولید داخلی ۹۰ درصد محصولات مراقبت از پوست و صادرات ۴۰۰ میلیون دلاری این صنعت خبر داد.
رئیس هیأت‌مدیره انجمن صنایع شوینده، بهداشتی و آرایشی با رد ادعای تقلبی بودن ۹۵ درصد محصولات آرایشی بازار، از تولید داخلی ۹۰ درصد محصولات مراقبت از پوست و صادرات ۴۰۰ میلیون دلاری این صنعت خبر داد.
سفیر ارجان – مریم سرخوش: آیا واقعاً ۹۵ درصد محصولات آرایشی و بهداشتی موجود در بازار ایران تقلبی هستند؟ انتشار این آمار از سوی یکی از مسئولان اتحادیه لوازم آرایشی و عطریات، نگرانی‌هایی درباره سلامت مصرف‌کنندگان ایجاد کرده است؛ ادعایی که تولیدکنندگان داخلی آن را رد می‌کنند و معتقدند با توجه به سهم بالای تولید داخل در تأمین نیاز بازار، چنین عددی نمی‌تواند تصویر دقیقی از وضعیت این صنعت باشد.
ماجرا از اظهارات مسعود تهرانی، نایب‌رئیس اتحادیه لوازم آرایشی و عطریات آغاز شد که اوایل مهر امسال اعلام کرد حدود ۹۵ درصد محصولات آرایشی و بهداشتی موجود در بازار کشور تقلبی هستند. او همچنین با استناد به اظهارات مسئولان سازمان غذا و دارو و وزارت صنعت، معدن و تجارت، از کاهش ۸۰ تا ۸۵ درصدی کیفیت خریدها خبر داد.
در مقابل اما فعالان صنعت تولید محصولات آرایشی و بهداشتی این آمار را غیرواقعی می‌دانند و تأکید می‌کنند که بخش قابل توجهی از نیاز بازار کشور از طریق تولیدکنندگان داخلی تأمین می‌شود.
علیرضا کیانی، رئیس هیأت‌مدیره انجمن صنایع شوینده، بهداشتی و آرایشی ایران، در حاشیه هشتمین نمایشگاه محصولات آرایشی، بهداشتی و شوینده (ایران کازمتیکا) در گفت‌وگو با سفیر ارجان، با رد ادعای تقلبی بودن ۹۵ درصد محصولات موجود در بازار می‌گوید: بهتر است چنین آمارهایی از سوی مراجع معتبر و مسئول اعلام شود. وزارت بهداشت، وزارت صنعت، معدن و تجارت و تشکل‌های تخصصی این صنعت از جمله مراجعی هستند که می‌توانند درباره وضعیت تولید و بازار اطلاعات دقیق‌تری ارائه کنند.
او با اشاره به ظرفیت تولید داخلی ادامه می‌دهد: در حال حاضر ۱۰۰ درصد نیاز کشور به محصولات شوینده از طریق تولید داخل تأمین می‌شود. همچنین نزدیک به ۹۰ درصد محصولات مراقبت از پوست، از جمله ژل‌ها و کرم‌ها، تولید داخلی هستند. البته در بخش محصولات آرایشی هنوز به چنین سطحی از خودکفایی نرسیده‌ایم، اما با وجود این حجم از تولید داخلی، چطور می‌توان ادعا کرد که ۹۵ درصد محصولات موجود در بازار تقلبی یا قاچاق هستند؟
به گفته این فعال صنعتی، اگرچه نمی‌توان وجود محصولات تقلبی و قاچاق در بازار را انکار کرد، اما اعلام آمارهای کلی بدون تفکیک گروه‌های مختلف کالایی می‌تواند تصویری نادرست از وضعیت بازار ارائه دهد.
قاچاق و تقلب؛ دو تهدید متفاوت برای سلامت
یکی از نکات مهم در بررسی بازار محصولات آرایشی و بهداشتی، تفاوت میان کالای قاچاق و کالای تقلبی است. هر محصولی که از مسیر غیررسمی وارد کشور شده، لزوماً تقلبی نیست؛ همان‌طور که هر محصول تقلبی نیز الزاماً از خارج وارد نشده است.
با این حال، هر دو گروه می‌توانند برای مصرف‌کنندگان مشکل‌ساز باشند. محصولات تقلبی ممکن است حاوی ترکیبات نامشخص، مواد حساسیت‌زا یا آلاینده‌های شیمیایی باشند و استفاده از آنها به بروز التهاب، حساسیت‌های پوستی و آسیب‌های چشمی منجر شود. از سوی دیگر، محصولاتی که خارج از زنجیره رسمی تأمین و نظارت عرضه می‌شوند، ممکن است از نظر شرایط نگهداری، تاریخ مصرف و اصالت قابل اطمینان نباشند.
کیانی نیز وجود محصولات قاچاق در بازار را تأیید می‌کند و می‌گوید: ایران کشور وسیعی است و مرزهای گسترده‌ای دارد. طبیعی است که با وجود نظارت‌ها، کالاهای قاچاق از مسیرهایی وارد کشور شوند. نمی‌توانیم ادعا کنیم که بازار کاملاً از این محصولات خالی است، اما موضوع مهم این است که مصرف‌کنندگان هنگام خرید به اصالت کالا توجه کنند.
به گفته رئیس هیأت‌مدیره انجمن صنایع شوینده، بهداشتی و آرایشی، بخشی از محصولات قاچاق در فروشگاه‌های کوچک، به‌ویژه در حاشیه شهرهای بزرگ، عرضه می‌شوند.
او درباره راهکار تشخیص محصولات مجاز توضیح می‌دهد: مهم‌ترین توصیه ما این است که مردم محصولاتی را خریداری کنند که دارای برچسب اصالت وزارت بهداشت باشند. توصیه دوم هم خرید از مراکز معتبر است. داروخانه‌ها، فروشگاه‌های زنجیره‌ای و فروشگاه‌های اینترنتی معتبر که تحت نظارت نهادهای مسئول فعالیت می‌کنند، مسیر مطمئن‌تری برای خرید این محصولات هستند.
البته وجود برچسب اصالت به‌تنهایی کافی نیست و مصرف‌کنندگان باید کد اصالت محصول را نیز از مسیرهای رسمی استعلام کنند؛ زیرا امکان جعل برچسب و بسته‌بندی محصولات شناخته‌شده وجود دارد.
صادرات ۴۰۰ میلیون دلاری با وجود محدودیت‌ها
در حالی که بحث قاچاق و محصولات تقلبی یکی از چالش‌های بازار لوازم آرایشی و بهداشتی است، کیانی از ظرفیت صادراتی این صنعت هم می‌گوید: در حال حاضر صادرات صنعت شوینده، آرایشی و بهداشتی کشور حدود ۴۰۰ میلیون دلار است. البته این رقم می‌تواند بیشتر باشد و محدود بودن آن به معنای پایین بودن کیفیت محصولات ایرانی نیست.
او یکی از دلایل محدود ماندن صادرات را مشکلات تأمین مواد اولیه و اولویت تأمین نیاز بازار داخلی عنوان و تاکید می‌کند: به دلیل محدودیت‌هایی که در تأمین مواد اولیه وجود دارد، اولویت تولیدکنندگان پاسخگویی به نیاز داخل کشور است. از سوی دیگر، سیاست‌ها و مقرراتی نیز وجود دارد که تولیدکنندگان را به تأمین بازار داخلی پیش از صادرات ملزم می‌کند.
به گفته او، صنعت آرایشی و بهداشتی ایران ظرفیت افزایش صادرات را دارد، اما تحقق این هدف نیازمند بهبود شرایط تأمین مواد اولیه و کاهش محدودیت‌های تولید و تجارت است.
تأثیر جنگ بر صنعت آرایشی و بهداشتی
رئیس هیأت‌مدیره انجمن صنایع شوینده، بهداشتی و آرایشی درباره تأثیر شرایط جنگی و محدودیت‌های اقتصادی بر این صنعت نیز توضیح می‌دهد: «آسیبی که جنگ به اقتصاد کشور وارد کرده، محدود به یک صنعت نیست و بخش‌های مختلف تولید را تحت تأثیر قرار داده است. صنعت ما هم از این شرایط مستثنا نیست و در تأمین ارز، واردات مواد اولیه و مسائل لجستیکی با مشکلاتی مواجه شده‌ایم.»
او تأکید می‌کند که مشکلات ناشی از شرایط جنگی در بسیاری از صنایع و صنوف وجود دارد و نمی‌توان تأثیر آن را صرفاً به صنعت محصولات آرایشی و بهداشتی محدود کرد.
فعالیت بیش از ۳۰۰ شرکت در صنعت شوینده و آرایشی
کیانی در ادامه به وضعیت تولیدکنندگان این صنعت اشاره می‌کند و می‌گوید: در حال حاضر حدود ۳۰۰ شرکت تولیدکننده محصولات شوینده، آرایشی و بهداشتی عضو انجمن هستند و تعدادی از شرکت‌های فعال نیز هنوز به عضویت انجمن درنیامده‌اند.
او با اشاره به برگزاری هشتمین نمایشگاه ایران کازمتیکا می‌افزاید: امسال استقبال خوبی از سوی فعالان صنعت و شرکت‌های عضو انجمن صورت گرفت و امیدواریم سال آینده با حضور حدود ۴۰۰ شرکت، شاهد برگزاری گسترده‌تر این نمایشگاه باشیم.
بازار آرایشی - بهداشتی نیازمند شفاف‌سازی
به گزارش سفیر ارجان، با وجود تأکید تولیدکنندگان بر سهم بالای محصولات داخلی در بازار، نمی‌توان از چالش حضور کالاهای قاچاق و تقلبی چشم‌پوشی کرد. قیمت پایین‌تر برخی محصولات غیرمجاز و کاهش قدرت خرید مصرف‌کنندگان نیز می‌تواند زمینه افزایش تقاضا برای کالاهای ارزان و فاقد اصالت مشخص را فراهم کند. با این حال، اعلام اینکه ۹۵ درصد محصولات آرایشی و بهداشتی بازار تقلبی هستند، ادعای بزرگی است که برای تأیید آن به داده‌های مستند، نمونه‌برداری از بازار و بررسی جداگانه گروه‌های مختلف محصولات نیاز است. سهم بالای تولید داخلی نیز به‌تنهایی برای رد قطعی این آمار کافی نیست. آنچه در این میان اهمیت دارد، انتشار آمار رسمی و تفکیک‌شده از سوی نهادهای نظارتی است؛ آماری که مشخص کند چه سهمی از بازار در اختیار محصولات تولید داخل، واردات رسمی، کالاهای قاچاق و محصولات تقلبی قرار دارد. تا آن زمان، مصرف‌کنندگان باید بیش از هر چیز به اصالت محصولات، مجوزهای بهداشتی و اعتبار مراکز عرضه توجه کنند.