سیب دماوند؛ سرمایه‌ای که باید از باغ تا بازار حمایت شود
دماوند- دماوند با برخورداری از باغ‌های گسترده و سابقه دیرینه باغداری، یکی از کانون‌های مهم تولید سیب در استان تهران است.
سفیر ارجان گروه استان‌ها- امیرماهان محمدی یکتا: دماوند با برخورداری از باغ‌های گسترده و سابقه دیرینه باغداری، یکی از کانون‌های مهم تولید سیب در استان تهران است؛ ظرفیتی که به گفته مسئولان، با افزایش عملکرد باغ‌ها و توسعه بازارهای فروش می‌تواند سهم بیشتری در اقتصاد کشاورزی کشور داشته باشد.
دماوند با تولید سالانه حدود ۲۵۰ هزار تن سیب، بر اساس آمار ارائه‌شده در اطلاعات اولیه این گزارش، رتبه نخست تولید این محصول را در استان تهران دارد. این جایگاه، اهمیت اقتصادی باغداری در شهرستان و ضرورت توجه به نیازهای تولیدکنندگان را برجسته می‌کند؛ به‌ویژه آنکه آینده این بخش تنها به میزان محصول برداشت‌شده وابسته نیست و دسترسی به آب و برق، تأمین نهاده‌ها، امکانات نگهداری و بسته‌بندی و فروش محصول با قیمت مناسب نیز در درآمد باغداران نقش دارد.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان تهران، در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به افزایش تولید محصولات کشاورزی و ضرورت تقویت بازار صادراتی در استان تهران اظهار کرد: حجم تولید سیب استان تهران در سال جاری افزایش یافته است.
جبرئیل برادری همچنین با اشاره به شرایط دشوار یک سال گذشته و تأثیر جنگ، تحریم‌ها و محدودیت‌های مختلف بر فعالیت‌های اقتصادی گفت: بخش کشاورزی استان تهران، با وجود این شرایط، نه‌تنها با کاهش تولید مواجه نشده، بلکه بر اساس آمارهای رسمی رشد تولید را نیز تجربه کرده است.
به گفته او، ناترازی برق یکی از مشکلات جدی کشاورزان دماوند است.
برادری گفت: حدود ۱۰۰ هکتار زمین برای کمک به تأمین برق مورد نیاز بخش کشاورزی منطقه اختصاص یافته و اقدامات مربوط به اجرای این طرح در حال پیگیری است.
وی افزایش بهره‌وری را یکی از راهکارهای کاهش هزینه‌های تولید دانست و خاطرنشان کرد: باغداران و دستگاه‌های مسئول باید با استفاده از دانش، فناوری و روش‌های جدید، تولید در واحد سطح را افزایش دهند تا هزینه تمام‌شده محصولات کاهش یابد و فعالیت کشاورزی اقتصادی‌تر شود.
وی گفت: میانگین عملکرد باغ‌های سیب دماوند در سال جاری به ۱۸۱ تن در هکتار رسیده است؛ در حالی که این رقم در سال گذشته ۱۴۷ تن بود.
به گفته او، میانگین عملکرد سیب در استان تهران ۳۹ تن و میانگین کشوری ۱۷ تن در هکتار است. برادری همچنین اعلام کرد دماوند از نظر عملکرد در واحد سطح، رتبه دوم کشور و از نظر مجموع تولید، رتبه چهارم را دارد.
برادری همچنین به نارضایتی برخی تولیدکنندگان از افزایش قیمت نهاده‌ها پرداخت و گفت: اصلاح نرخ ارز ترجیحی اقدامی ارزشمند از سوی دولت بوده است.
به گفته او، با حذف قیمت‌های دستوری، تولیدکننده می‌تواند قیمت تمام‌شده را بهتر بشناسد و برای رقابت در بازار داخلی و بازارهای جهانی تصمیم بگیرد.
او در عین حال پذیرفت که قیمت نهاده‌ها پس از آزادسازی افزایش یافته است، اما گفت: برای تأمین نقدینگی تولیدکنندگان تدابیری در نظر گرفته شده است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان تهران توضیح داد در جلسات با بانک عامل، تأمین نهاده به‌صورت اعتباری پیش‌بینی شده است؛ به‌گونه‌ای که محل تولید به‌عنوان وثیقه پذیرفته می‌شود، سقف اعتبار بر اساس اهلیت‌سنجی تعیین می‌شود و درخواست‌ها ظرف یک روز در سامانه بررسی و تأیید می‌شوند.
به گفته او، تولیدکننده شش ماه فرصت دارد محصول خود را بفروشد و اعتبارش دوباره شارژ شود.
حفظ باغ‌ها؛ ضرورت توسعه کشاورزی دماوند
اسماعیل حیدری‌آزاد، فرماندار دماوند، نیز با تأکید بر ضرورت حفاظت از اراضی کشاورزی به خبرنگار مهر گفت: باغ‌های این شهرستان باید پیش از آنکه به ساخت‌وسازهای غیرمجاز و ویلا تبدیل شوند، حفظ شوند.
او با اشاره به پیشینه کشاورزی دماوند اظهار کرد: این شهرستان از گذشته منطقه‌ای متکی بر باغداری و دامداری بوده و از مناطق مهم استان تهران در این حوزه به شمار می‌رود.
به گفته فرماندار دماوند، سیب و گردو از محصولات شاخص این شهرستان هستند و حفاظت از باغ‌ها برای تداوم این ظرفیت ضروری است.
حیدری‌آزاد ابراز امیدواری کرد: جشنواره سیب آغازی برای رفع مشکلات بخش کشاورزی و باغداری، به‌ویژه در زمینه تأمین آب کشاورزی و نهاده‌های مورد نیاز، باشد و از وزارت جهاد کشاورزی خواست نگاه حرفه‌ای و ویژه‌ای به باغداری و کشاورزی دماوند داشته باشد.
فرماندار دماوند همچنین بر ضرورت حفظ باغداری سنتی تأکید کرد و آن را از مفاخر کشور دانست؛ ظرفیتی که به گفته او، باید در کنار بهره‌گیری از روش‌های نوین تولید و ارتقای بهره‌وری حفظ شود.
ظرفیت باغداری دماوند زمانی می‌تواند به درآمد پایدارتر تولیدکنندگان منجر شود که افزایش تولید با توسعه زیرساخت‌های نگهداری، بسته‌بندی و فروش همراه باشد. ایجاد پایانه صادراتی، توسعه سردخانه‌ها و راه‌اندازی صنایع تبدیلی می‌تواند به کاهش فشار فروش در فصل برداشت کمک کند و امکان عرضه محصول در زمان مناسب‌تری را فراهم آورد.
از سوی دیگر، ثبت نشان جغرافیایی سیب دماوند می‌تواند به حفاظت از هویت تجاری این محصول و تمایز آن از محصولات سایر مناطق کمک کند؛ موضوعی که در صورت پیگیری کارشناسی و فراهم شدن الزامات قانونی، ظرفیت تقویت بازاریابی و صادرات را خواهد داشت.
در کنار این موارد، تأمین پایدار آب و برق، دسترسی به نهاده‌ها و تسهیلات مناسب و جلوگیری از تغییر کاربری باغ‌ها، از پیش‌نیازهای حفظ تولید در این شهرستان به شمار می‌روند.
سیب دماوند تنها یک محصول کشاورزی نیست، بلکه بخشی از هویت تولیدی و اقتصادی این شهرستان است. حفظ این سرمایه، حمایت از باغدارانی را می‌طلبد که با دانش، تجربه و تلاش خود تولید را استمرار می‌دهند و برای تداوم فعالیتشان به زیرساخت، بازار قابل اتکا و حمایت مؤثر دستگاه‌های مسئول نیاز دارند.