«سپیدار مادر»، نمایشنامه‌ای درباره مسائل انسان در دنیای مدرن است

رضا عاشوری‌فر، نمایشنامه‌نویس، با تشریح جزئیات نمایشنامه «سپیدار مادر» که در اوایل سال ۱۴۰۱ به نگارش درآمده است، به واکاوی مسائل انسان در دنیای مدرن و دوران پس از کرونا پرداخت.

سرویس هنر سفیر ارجان ایران (سفیر ارجان)؛ انتشارات سوره مهر به تازگی جلد هفتم از کتاب «فصل سفید» منتشر کرده که دارای دو نمایشنامه است. یکی از این نمایشنامه‌ها «سپیدار مادر» نام دارد و توسط رضا عاشوری فر به نگارش در آمده است.

رضا عاشوری‌فر در گفت‌وگو با روابط عمومی حوزه هنری انقلاب اسلامی، درباره ایده اولیه این نمایشنامه گفت: این اثر پیرامون یک اختلاف خانوادگی میان دو برادر می‌گذرد و به کهن‌الگوی هابیل و قابیل اشاره دارد؛ با این تفاوت که مسئله اصلی این است که اگر این دو برادر در دنیای جدید باشند، چه اتفاقاتی برایشان رخ می‌دهد. در نگاه اولیه به این موضوع، یک اختلاف خانوادگی ساده به نظر می‌رسد، اما با گذر زمان، متن به سمت انسان در دوران پس از کرونا حرکت کرده و به این پرسش می‌پردازد که این دو برادر در شرایط فعلی چگونه رفتار می‌کنند.

وی افزود: یکی از این برادران به دلیل کم‌توجهی به پروتکل‌ها دچار آسیب شده و دیگری به دلیل وسواس بیش از حد و مشکلات زندگی شخصی، درگیر مسائل متعددی است. این ایده با اخباری مبنی بر پیش‌بینی افزایش گردشگری در جهان پس از کرونا همراه شد و در نهایت، در کارگاهی که در حوزه هنری برگزار شد، این متن را به بحران‌های انسانِ درگیرِ شرایط امروز پیوند یافت.

مخاطب‌شناسی و آسیب‌های زندگی مدرن

نویسنده نمایشنامه «سپیدار مادر» درباره مخاطبان اثر خود اظهار کرد: قطعا مخاطبان متناسب با شرایط فکری و تجربه زیست‌شان مواجهه متفاوتی با این اثر خواهند داشت. تلاش من برای نوشتن درباره انسانی بوده که مشکلات و گرفتاری‌های خانوادگی دارد و قصد دارد زندگی‌اش را بهبود ببخشد؛ بنابراین مخاطبِ هدف این اثر، بزرگسالان هستند.

او افزود: نمایشنامه «سپیدار مادر» برای انسانی نوشته شده که دردهای خانوادگی، مشکلات مالی و زندگی‌های مدرنی را چشیده باشد؛ انسان‌هایی که در نقش خواهر و برادر یا زوجین از هم فاصله گرفته‌اند و رازهایی دارند که در دل قصه عیان می‌شود.

عاشوری‌فر با تأکید بر اینکه در نگارش متن، تحولات فضای پیرامون و تجربه قرنطینه را در نظر داشته است، ادامه داد: ما به یاد داریم که در دوره کرونا، بسیاری از خانواده‌ها حتی هنگام بیماری اعضای خود، امکان ابراز محبت و ارتباط را نداشتند و من سعی کردم این تجربه را به ماجراهای نمایشنامه بیاورم. فراتر از کرونا، جدایی‌ها و فاصله‌هایی وجود دارد که به دلیل شرایط زیسته، مشکلات مالی یا مسائل فرهنگی، میان افراد ایجاد شده است.

ساختار روایت و گذار از کهن‌الگو

وی در پاسخ به اینکه آیا این اثر یک آسیب‌شناسی اجتماعی محسوب می‌شود، گفت: نمی‌توانم بگویم این نمایشنامه دست به آسیب‌شناسی اجتماعی می‌زند، چرا که این موضوع تخصصی است؛ اما در متن تلاش کردم دو برادر که به دلیل رازها و مشکلات شخصی از هم فاصله گرفته‌اند، در نهایت به هم نزدیک‌تر شوند. برادری که قصد تخریب داشت، تلاش می‌کند تا مسائل را بازسازی کند؛ به گونه‌ای که دو برادر دوباره کنار هم قرار گیرند و برخلاف کهن‌الگو که یکدیگر را حذف کردند، یاد بگیرند مشکلات هم را بشناسند و ارتباط انسانی بهتری برقرار کنند.

عاشوری‌فر در پایان درباره ساختار فنی نمایشنامه‌اش توضیح داد: «سپیدار مادر» سه صحنه دارد که در یک خانه و کوچه مجاور آن می‌گذرد. در صحنه اول، همزمان کوچه را می‌بینیم که دو نفر قصد دارند آن خانه را از چنگ برادرها درآورند و همزمان اختلاف برادرها در خانه روایت می‌شود. در صحنه دوم، با حفظ همین فضا، اختلاف‌ها با حضور آن عنصر بیرونی تشدید می‌شود. در نهایت در صحنه سوم، آن عنصر بیرونی که مشخص می‌شود نسبت خانوادگی دوری با برادرها داشته، پشت در می‌ماند و برادرها در داخل خانه، تلاش خود را برای محافظت از حریم خانه به کار می‌بندند.

رضا عاشوری‌فر، نمایشنامه‌نویس، با تشریح جزئیات نمایشنامه «سپیدار مادر» که در اوایل سال ۱۴۰۱ به نگارش درآمده است، به واکاوی مسائل انسان در دنیای مدرن و دوران پس از کرونا پرداخت.

مراسم رونمایی از کتاب «از خاک‌ریز تا خاکریز» در سازمان بهشت حضرت زهرا با همکاری مرکز مطالعات و برنامه‌ریزی شهر تهران برگزار می‌شود.

زنجان- نشست نقد و بررسی رمان «بشکوچ» در حوزه هنری زنجان، فرصتی شد تا چالش‌های تبدیل مستندات تاریخی به روایت داستانی واکاوی شود.

فرهاد بیانی؛ هستی‌شناسی رئالیسم انتقادی با اهمیت دادن به پدیده‌ها، ساختارها و مکانیسم‌های فرافردی می‌کوشد نشان دهد نمی‌توان برای شناخت جهان اجتماعی تنها به مطالعه انگیزه‌ها، کنش‌ها و باورهای فردی اکتفا کرد بلکه ساختارها، مکانیسم‌ها و موجودیت‌های اجتماعی فرافردی نیز وجود دارند که اتفاقا در صورت‌بندی، تغییر و بازتولید واقعیت اجتماعی و رویدادهای موجود در جامعه نقش بسیار مهمی دارند و نمی‌توان در تحلیل و شناخت پدیده‌های اجتماعی نسبت به آنها بی‌تفاوت بود یا آن‌ها را انکار کرد.

کتاب «تشییع خورشید»؛ مجموعه اشعار بین‌المللی در سوگ رهبر شهید منتشر شد

در این نشست نهال نفیسی،‌ عبدالرضا حسینی و نریمان صفاپور حجری سردبیر مجلهٔ الگورا صحبت می‌کنند.

«رسانه و روان‌کاوی» با عبور از تاریخ سینما و تلویزیون تا شبکه‌های اجتماعی، کار، سیاست دیجیتال، جنسیت مجازی، بازی‌های ویدئویی و هوش مصنوعی، درصدد است تا نشان دهد رسانه‌ها چگونه در شکل‌گیری میل، اضطراب، خیال و رابطه انسان با دیگری دخالت می‌کنند.

مهلت ارسال آثار به پانزدهمین دوره جایزه ادبی یوسف و بیست‌وهشتمین کنگره سراسری شعر دفاع مقدس و مقاومت، ویژه استان تهران، تا ۱۵ آبان‌ماه ۱۴۰۵ تمدید شد.

کمیته ملی جایزه نوبل لورییت در ایران، فراخوان نخستین دوره جایزه بین‌المللی نوبل لورییت ۲۰۲۶ را در بخش‌های ادبیات و هنرهای تجسمی منتشر کرد.

نشست علمی و آیین رونمایی از کتاب «اسطوره‌ها، حماسه و فرهنگ» با همکاری بنیاد ایران‌شناسی و انتشارات سروش برگزار می‌شود.

مقالات مجموعۀ حاضر به بررسی این پرسش می‌پردازند که آیا اقدامات چین در عرصۀ جهانی می‌تواند امپریالیستی طبقه‌بندی شود یا خیر. این مقالات در کنار یکدیگر دیدگاه‌هایی متنوع را دربارۀ چین عرضه می‌کنند و از منظر علوم سیاسی، اقتصاد، تاریخ و روابط بین‌الملل به موضوع می‌نگرند.

انجمن آثار و مفاخر فرهنگی آیین بزرگداشت حافظ شیرازی، شاعر و عارف برجسته ایرانی را با حضور جمعی از چهره‌های نامدار حافظ‌پژوهی، دوشنبه ۲۰ مهرماه ۱۴۰۵ برگزار می‌کند.

با حضور استادان زبان و ادبیات فارسی، نشست رونمایی و جشن امضای «یکی رفت یکی آمد و دیگر آثار نویافته از صادق هدایت» برگزار می‌شود.

در نخستین نشست بررسی و تدوین پیشنهادهای اصلاحی آیین‌نامه اجرایی قانون ممنوعیت به‌کارگیری اسامی، عناوین و اصطلاحات بیگانه، بر ضرورت بازنگری، اصلاح و روزآمدسازی مقررات مرتبط تاکید شد.

نخستین مواجهه مخاطب با شعر، مواجهه با زبان است. ویژگی بارز «تداعی»، سادگی و صمیمیت زبانی است؛ زینب احمدی عواطف زنانه خود را با لحنی روان و به دور از تصنع بیان می‌کند؛ سهل و ممتنع بودن اشعار او به معنای تهی بودن از صنایع ادبی نیست؛ او در تداعی بر آن بوده که برخلاف دیگر شاعران هم نسل خود که غالبا سعی دارند فقر مضمون و اندیشه را در سایه استفاده افراطی از آرایه ها و لفاظی های بی مورد پنهان کنند، خودش باشد.

کتاب «مِثلی» شامل ۲۱ روایت از نویسندگان و فعالان فرهنگ و هنر درباره نخستین مواجهه آن‌ها با خبر شهادت رهبر انقلاب، به کوشش مهدی پیرهادی و از سوی انتشارات میخ منتشر شد.

«کاوه» نشریه‌ای فارسی که از سال ۱۹۱۶ تا ۱۹۲۲ میلادی به مدیریت سیدحسن تقی‌زاده در برلین منتشر شد و پس از پایان جنگ جهانی اول، از موضوعات سیاسی به مباحث فرهنگی، تاریخی و ادبی روی آورد.

کتاب «یادداشت‌های صدیق‌الملک میرزا محمدخان رئیس نوری» حاوی یادداشت‌های میزا محمدخان صدیق‌الملک از مشاهیر رجال وزارت خارجه در عصر ناصری است که در پایان نسخه‌ای خطی از دیوان اشرف مازندرانی نوشته شده است. مهم‌ترین وجه اهمیت این یادداشت‌ها، موقعیت اجتماعی و سیاسی نویسنده نامدار آن است.

نشست «تهران در کشاکش دیروز و فردا» با حضور احمد مسجدجامعی، داریوش شهبازی و محمدبی‌طرفان در موسسه تهران‌نامه برگزار می‌شود.

جان ال. اسپوزیتو، اسلام‌شناس آمریکایی و بنیان‌گذار مرکز تفاهم اسلامی‌ـ‌مسیحی دانشگاه جورج‌تاون، در ۸۶سالگی درگذشت. او که در جوانی برای کشیش‌شدن آموزش می‌دید، بیش از پنجاه سال از عمر علمی‌اش را صرف مطالعه‌ی اسلام و جوامع مسلمان کرد و در برابر تصویر یکپارچه و هراس‌آلودی ایستاد که در بخش‌هایی از غرب از این دین ساخته شده بود.

کولاکوفسکی در این کتاب به خواننده نمی‌گوید چگونه صادق‌تر، خوشبخت‌تر یا باوفاتر باشد، بلکه نشان می‌دهد که پشت هرکدام از این کلمه‌های آشنا، پیچیدگی‌هایی نهفته است که ارزش توقف و تأمل دارد.

ایلام- پانزدهم مهر، شصتمین سال فعالیت کتابخانه‌های سیار روستایی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان است. کتابخانه‌هایی که از پیچ‌وخم جاده‌ها گذشتند تا به رویاهای کودکان روستایی رنگ واقعیت بزنند.

سهراب سپهری، «سالک مدرنی» که واژگان را به رنگ‌های اشراق پیوند زد، مسیری را از «مرگ رنگ» تا «ما هیچ، ما نگاه» پیمود تا به مواجهه‌ای بی‌واسطه با هستی برسد. در این گفت‌وگو با سروش دباغ، از پیوند میان جسمانیت واژگان و بوم نقاشی سهراب می‌گوییم، ردپای سفرهای شرق دور را در ایماژهای بکر او می‌جوییم و در نهایت به یکی از بحث‌برانگیزترین نقاط نقد ادبی می‌پردازیم: آیا سهراب در سلوک اگزیستانسیال خود، از درد انسان انضمامی و دغدغه‌های اجتماعی غافل بود؟

ایرح افشار نامه‌نگاری‌های مفصلی با ایرانیان و فرنگیان اهل دانش و فرهنگ داشت و خوشبختانه با نظمی خاص و روحیه‌ای خستگی‌ناپذیر اغلب نامه‌های رسیده را حفظ کردند و اکنون صدها بلکه هزاران نامه از دیگران به این دو فرهنگ‌دوست پُرکار روزگار برجای‌مانده که بازتاب‌دهنده تصویر واقعی بخشی از تاریخ اجتماعی و فرهنگی و ادبی در این مملکت است.

کهگیلویه‌وبویراحمد- شاهنامه در میان ایلات و عشایر کهگیلویه‌وبویراحمد، بخشی از شیوه زندگی، حافظه فرهنگی و حتی مناسبات اجتماعی آنان به شمار می‌رود. شاهنامه‌خوانی، به امانت بردن باسوادها برای خواندن ابیات فردوسی، بازتاب خرد، سلحشوری، دادگری و پایمردی شخصیت‌های شاهنامه در زندگی مردان و زنان ایل، همه و همه، این اثر حماسی در گذر سده‌ها را چنان با زیست عشایری درآمیخته که گویی بخشی از آن، در سیاه‌چادرهای زاگرس روایت شده است.

آکادمی نوبل این جایزه را به کارسون برای «مجموعه آثار جسورانه و خلاقانه‌اش که در گفت‌وگویی بازیگوشانه با سنت کلاسیک، شکل‌های تازه‌ای برای ادبیات معاصر آفریده است» اهدا کرد.

سیستان و بلوچستان - نشست روز شعر و ادبیات سیستان و بلوچستان با حضور جمعی از مسئولان، اهل قلم و علاقه‌مندان به کتاب و کتابخوانی، در حاشیه بیست‌ودومین نمایشگاه کتاب زاهدان برگزار شد. در این مراسم از پیشکسوتان عرصه شعر و ادبیات تجلیل و از چند عنوان کتاب جدید رونمایی شد.

علی میرانصاری با اشاره به گستردگی جغرافیایی کتابت و گردش نسخه‌های خمسه بیان کرد: یادداشت‌های حاشیه نسخه‌ها نشان می‌دهند که برخی از آن‌ها در طول حیات خود، مناطق جغرافیایی بسیاری را طی کرده‌اند. جغرافیای کتابت خمسه با جغرافیای مخاطبان آن ارتباط مستقیم دارد؛ تا نیاز و زمینه پذیرش وجود نداشته باشد، کاتب دست به قلم نمی‌برد.

گیلان - مصطفی ملکیان استاد فلسفه، وظیفه شناسی را مهمترین محتوای آموزه‌های مولانا دانست و گفت: وظیفه شناسی به این معناست که هم به اخلاق فردی و هم به اخلاق جمعی توجه داشته باشیم.

فارس- دبیر رویداد «از شور عرفان مولانا تا راز غزل حافظ» از برگزاری ۱۱ برنامه به مناسبت زادروز حافظ خبر داد.