واکاوی رمان «بشکوچ» در نشست نقد ادبی حوزه هنری زنجان
زنجان- نشست نقد و بررسی رمان «بشکوچ» در حوزه هنری زنجان، فرصتی شد تا چالش‌های تبدیل مستندات تاریخی به روایت داستانی واکاوی شود.
به گزارش خبرنگار سفیر ارجان ایران (سفیر ارجان) در زنجان، نشست نقد و بررسی رمان «بشکوچ»، جدیدترین اثر سلمان کریمی، در حوزه هنری استان زنجان با حضور نویسنده کتاب و بهداد بیرانوند، منتقد ادبی و عضو هیئت علمی دانشگاه زنجان برگزار شد. این نشست که به آسیب‌شناسی تکنیک‌های داستان‌نویسی در ادبیات دفاع مقدس اختصاص داشت، تقابل میان «مستندات تاریخی» و «خلاقیت داستانی» را به بحث گذاشت.
بهداد بیرانوند در آغاز این نشست، ضمن تحسین قلم روان و توانمند سلمان کریمی، نقد را نه ابزاری برای تخریب، بلکه فرصتی برای ارتقای استانداردهای ادبی اثر دانست.
وی تمرکز اصلی بحث خود را بر مقوله شخصیت‌پردازی معطوف کرد و اظهار داشت: یک شخصیت داستانی، برخلاف شخصیت‌های تاریخی صرف، باید در مسیر روایت دچار دگردیسی و تحول شود.
بیرانوند عنوان کرد: در رمان «بشکوچ»، گاه با تیپ‌هایی مواجهیم که بیش از حد شجاع تصویر شده‌اند. خالی بودن روایت از تردیدها، ترس‌های انسانی و نقاط ضعف شخصیت‌ها، می‌تواند مانع از همذات‌پنداری مخاطب شود؛ چرا که شجاعت حقیقی تنها زمانی در داستان متبلور می‌شود که شخصیت میان ترس و انتخاب، دست به کنش بزند.
این پژوهشگر ادبی همچنین بر ضرورت عبور از روایت‌های تک‌بعدی در ادبیات جنگ تأکید کرد و افزود: قهرمان نباید صرفاً با تکیه بر زور و درگیری پیش برود. نمایش خرد، تدبیر و هوش در تصمیم‌گیری‌های فرماندهی و رزمندگان، روایت را به واقعیت نزدیک‌تر کرده و لایه‌های فکری اثر را غنی‌تر می‌کند.
ظرفیت‌های زبانی و بومی در خدمت روایت
بیرانوند در بخش دیگری از نقد خود، بر اهمیت «هویت زبانی» تأکید کرد و گفت: زبان روان رمان یکی از نقاط قوت آن است، اما می‌توانست با بهره‌گیری بیشتر از ظرفیت‌های فرهنگی، واژگان بومی، ضرب‌المثل‌ها و لحن‌های خاص منطقه، تشخص بیشتری پیدا کند. دیالوگ‌نویسی باید آیینه جهان‌بینی، سن و موقعیت اجتماعی شخصیت باشد و صدای هر کاراکتر باید از دیگری متمایز شنیده شود.
چالش نویسنده در مواجهه با تاریخِ محتوم
سلمان کریمی، نویسنده «بشکوچ»، ضمن استقبال از نقد صریح و کارشناسانه، به چالش‌های نوشتن آثاری با تم تاریخی اشاره کرد و گفت: نگارش این رمان از سال ۱۳۹۸ و بر پایه تحقیقات میدانی، مطالعه روزشمار جنگ، خاطرات رزمندگان و اسناد خرمشهر آغاز شد. یکی از بزرگترین دشواری‌های کار، همین وفاداری به تاریخ است. گاهی شخصیت‌ها در مسیرِ از پیش تعیین‌شده تاریخ گرفتار می‌شوند و نویسنده برای حفظ اصالت رخدادها، ناچار است از تغییر مسیر شخصیت صرف‌نظر کند؛ این اتفاق باعث شده تا در بخش‌هایی از کتاب، با اثری «تاریخ‌محور» به جای «رمان‌محور» مواجه باشیم.
کریمی با تأکید بر اینکه نویسنده به منتقدی صادق بیش از تحسین‌کننده‌ای صرف نیاز دارد، افزود: بسیاری از نکات مطرح شده در این نشست، در صورت بازنگری پیش از چاپ، می‌توانست به عمق‌بخشی بیشتر به ساختار رمان کمک شایانی کند.
رمان «بشکوچ» به روایت ۳۴ روز مقاومت در خرمشهر می‌پردازد و داستان یکی از تکاوران پایگاه دریایی بوشهر را در بستر حوادث جنگ تحمیلی روایت می‌کند. این اثر که تلاش دارد عشق و مقاومت را در تار و پود یک روایت داستانی درهم‌تنیده کند، از تولیدات مکتوب حوزه هنری استان زنجان در حوزه ادبیات دفاع مقدس محسوب می‌شود.
زنجان- نشست نقد و بررسی رمان «بشکوچ» در حوزه هنری زنجان، فرصتی شد تا چالش‌های تبدیل مستندات تاریخی به روایت داستانی واکاوی شود.
فرهاد بیانی؛ هستی‌شناسی رئالیسم انتقادی با اهمیت دادن به پدیده‌ها، ساختارها و مکانیسم‌های فرافردی می‌کوشد نشان دهد نمی‌توان برای شناخت جهان اجتماعی تنها به مطالعه انگیزه‌ها، کنش‌ها و باورهای فردی اکتفا کرد بلکه ساختارها، مکانیسم‌ها و موجودیت‌های اجتماعی فرافردی نیز وجود دارند که اتفاقا در صورت‌بندی، تغییر و بازتولید واقعیت اجتماعی و رویدادهای موجود در جامعه نقش بسیار مهمی دارند و نمی‌توان در تحلیل و شناخت پدیده‌های اجتماعی نسبت به آنها بی‌تفاوت بود یا آنها را انکار کرد.
کتاب «تشییع خورشید»؛ مجموعه اشعار بین‌المللی در سوگ رهبر شهید منتشر شد
در این نشست نهال نفیسی، عبدالرضا حسینی و نریمان صفاپور حجری سردبیر مجلهٔ الگورا صحبت می‌کنند.
«رسانه و روان‌کاوی» با عبور از تاریخ سینما و تلویزیون تا شبکه‌های اجتماعی، کار، سیاست دیجیتال، جنسیت مجازی، بازی‌های ویدئویی و هوش مصنوعی، درصدد است تا نشان دهد رسانه‌ها چگونه در شکل‌گیری میل، اضطراب، خیال و رابطه انسان با دیگری دخالت می‌کنند.
مهلت ارسال آثار به پانزدهمین دوره جایزه ادبی یوسف و بیست‌وهشتمین کنگره سراسری شعر دفاع مقدس و مقاومت، ویژه استان تهران، تا ۱۵ آبان‌ماه ۱۴۰۵ تمدید شد.
کمیته ملی جایزه نوبل لورییت در ایران، فراخوان نخستین دوره جایزه بین‌المللی نوبل لورییت ۲۰۲۶ را در بخش‌های ادبیات و هنرهای تجسمی منتشر کرد.
نشست علمی و آیین رونمایی از کتاب «اسطوره‌ها، حماسه و فرهنگ» با همکاری بنیاد ایران‌شناسی و انتشارات سروش برگزار می‌شود.
مقالات مجموعۀ حاضر به بررسی این پرسش می‌پردازند که آیا اقدامات چین در عرصۀ جهانی می‌تواند امپریالیستی طبقه‌بندی شود یا خیر. این مقالات در کنار یکدیگر دیدگاه‌هایی متنوع را دربارۀ چین عرضه می‌کنند و از منظر علوم سیاسی، اقتصاد، تاریخ و روابط بین‌الملل به موضوع می‌نگرند.
انجمن آثار و مفاخر فرهنگی آیین بزرگداشت حافظ شیرازی، شاعر و عارف برجسته ایرانی را با حضور جمعی از چهره‌های نامدار حافظ‌پژوهی، دوشنبه ۲۰ مهرماه ۱۴۰۵ برگزار می‌کند.
با حضور استادان زبان و ادبیات فارسی، نشست رونمایی و جشن امضای «یکی رفت یکی آمد و دیگر آثار نویافته از صادق هدایت» برگزار می‌شود.
در نخستین نشست بررسی و تدوین پیشنهادهای اصلاحی آیین‌نامه اجرایی قانون ممنوعیت به‌کارگیری اسامی، عناوین و اصطلاحات بیگانه، بر ضرورت بازنگری، اصلاح و روزآمدسازی مقررات مرتبط تاکید شد.
نخستین مواجهه مخاطب با شعر، مواجهه با زبان است. ویژگی بارز «تداعی»، سادگی و صمیمیت زبانی است؛ زینب احمدی عواطف زنانه خود را با لحنی روان و به دور از تصنع بیان می‌کند؛ سهل و ممتنع بودن اشعار او به معنای تهی بودن از صنایع ادبی نیست؛ او در تداعی بر آن بوده که برخلاف دیگر شاعران هم نسل خود که غالبا سعی دارند فقر مضمون و اندیشه را در سایه استفاده افراطی از آرایه ها و لفاظی های بی مورد پنهان کنند، خودش باشد.
کتاب «مِثلی» شامل ۲۱ روایت از نویسندگان و فعالان فرهنگ و هنر درباره نخستین مواجهه آنها با خبر شهادت رهبر انقلاب، به کوشش مهدی پیرهادی و از سوی انتشارات میخ منتشر شد.
«کاوه» نشریه‌ای فارسی که از سال ۱۹۱۶ تا ۱۹۲۲ میلادی به مدیریت سیدحسن تقی‌زاده در برلین منتشر شد و پس از پایان جنگ جهانی اول، از موضوعات سیاسی به مباحث فرهنگی، تاریخی و ادبی روی آورد.
کتاب «یادداشت‌های صدیق‌الملک میرزا محمدخان رئیس نوری» حاوی یادداشت‌های میزا محمدخان صدیق‌الملک از مشاهیر رجال وزارت خارجه در عصر ناصری است که در پایان نسخه‌ای خطی از دیوان اشرف مازندرانی نوشته شده است. مهمترین وجه اهمیت این یادداشت‌ها، موقعیت اجتماعی و سیاسی نویسنده نامدار آن است.
نشست «تهران در کشاکش دیروز و فردا» با حضور احمد مسجدجامعی، داریوش شهبازی و محمدبی‌طرفان در موسسه تهران‌نامه برگزار می‌شود.
جان ال. اسپوزیتو، اسلام‌شناس آمریکایی و بنیان‌گذار مرکز تفاهم اسلامی‌ـ‌مسیحی دانشگاه جورج‌تاون، در ۸۶سالگی درگذشت. او که در جوانی برای کشیش‌شدن آموزش می‌دید، بیش از پنجاه سال از عمر علمی‌اش را صرف مطالعه‌ی اسلام و جوامع مسلمان کرد و در برابر تصویر یکپارچه و هراس‌آلودی ایستاد که در بخش‌هایی از غرب از این دین ساخته شده بود.
هرمزگان - کتابخانه تخصصی سینما و ادبیات انجمن سینمای جوانان بندرعباس، قفسه‌هایی برای دوستداران و مشتاقان سینما و ادبیات است، قفسه‌هایی که در آن هنر و ادبیات با یکدیگر همنشین شده‌اند.
«مرد بی‌اسلحه» فقط خاطرات یک دیپلمات نیست؛ متن، خواننده را با تناقضی روبه‌رو می‌کند که در قلب دیپلماسی نهفته است: گاهی برای رسیدن به یک نتیجه انسانی، دیپلمات ناچار می‌شود از ابزارهای سیاسی استفاده کند؛ اما آیا هر ابزار سیاسی با وظیفه اخلاقی و حقوقی یک نهاد بین‌المللی سازگار است؟
کولاکوفسکی در این کتاب به خواننده نمی‌گوید چگونه صادق‌تر، خوشبخت‌تر یا باوفاتر باشد، بلکه نشان می‌دهد که پشت هرکدام از این کلمه‌های آشنا، پیچیدگی‌هایی نهفته است که ارزش توقف و تأمل دارد.
ایلام- پانزدهم مهر، شصتمین سال فعالیت کتابخانه‌های سیار روستایی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان است. کتابخانه‌هایی که از پیچ‌وخم جاده‌ها گذشتند تا به رویاهای کودکان روستایی رنگ واقعیت بزنند.
سهراب سپهری، «سالک مدرنی» که واژگان را به رنگ‌های اشراق پیوند زد، مسیری را از «مرگ رنگ» تا «ما هیچ، ما نگاه» پیمود تا به مواجهه‌ای بی‌واسطه با هستی برسد. در این گفت‌وگو با سروش دباغ، از پیوند میان جسمانیت واژگان و بوم نقاشی سهراب می‌گوییم، ردپای سفرهای شرق دور را در ایماژهای بکر او می‌جوییم و در نهایت به یکی از بحث‌برانگیزترین نقاط نقد ادبی می‌پردازیم: آیا سهراب در سلوک اگزیستانسیال خود، از درد انسان انضمامی و دغدغه‌های اجتماعی غافل بود؟
ایرح افشار نامه‌نگاری‌های مفصلی با ایرانیان و فرنگیان اهل دانش و فرهنگ داشت و خوشبختانه با نظمی خاص و روحیه‌ای خستگی‌ناپذیر اغلب نامه‌های رسیده را حفظ کردند و اکنون صدها بلکه هزاران نامه از دیگران به این دو فرهنگ‌دوست پُرکار روزگار برجای‌مانده که بازتاب‌دهنده تصویر واقعی بخشی از تاریخ اجتماعی و فرهنگی و ادبی در این مملکت است.
کهگیلویه‌وبویراحمد- شاهنامه در میان ایلات و عشایر کهگیلویه‌وبویراحمد، بخشی از شیوه زندگی، حافظه فرهنگی و حتی مناسبات اجتماعی آنان به شمار می‌رود. شاهنامه‌خوانی، به امانت بردن باسوادها برای خواندن ابیات فردوسی، بازتاب خرد، سلحشوری، دادگری و پایمردی شخصیت‌های شاهنامه در زندگی مردان و زنان ایل، همه و همه، این اثر حماسی در گذر سده‌ها را چنان با زیست عشایری درآمیخته که گویی بخشی از آن، در سیاه‌چادرهای زاگرس روایت شده است.
آکادمی نوبل این جایزه را به کارسون برای «مجموعه آثار جسورانه و خلاقانه‌اش که در گفت‌وگویی بازیگوشانه با سنت کلاسیک، شکل‌های تازه‌ای برای ادبیات معاصر آفریده است» اهدا کرد.
سیستان و بلوچستان - نشست روز شعر و ادبیات سیستان و بلوچستان با حضور جمعی از مسئولان، اهل قلم و علاقه‌مندان به کتاب و کتابخوانی، در حاشیه بیست‌ودومین نمایشگاه کتاب زاهدان برگزار شد. در این مراسم از پیشکسوتان عرصه شعر و ادبیات تجلیل و از چند عنوان کتاب جدید رونمایی شد.
علی میرانصاری با اشاره به گستردگی جغرافیایی کتابت و گردش نسخه‌های خمسه بیان کرد: یادداشت‌های حاشیه نسخه‌ها نشان می‌دهند که برخی از آنها در طول حیات خود، مناطق جغرافیایی بسیاری را طی کرده‌اند. جغرافیای کتابت خمسه با جغرافیای مخاطبان آن ارتباط مستقیم دارد؛ تا نیاز و زمینه پذیرش وجود نداشته باشد، کاتب دست به قلم نمی‌برد.
گیلان - مصطفی ملکیان استاد فلسفه، وظیفه شناسی را مهمترین محتوای آموزه‌های مولانا دانست و گفت: وظیفه شناسی به این معناست که هم به اخلاق فردی و هم به اخلاق جمعی توجه داشته باشیم.