ایده «وراپام» از جنگ ۴۰ روزه شکل گرفت؛ فیلمبرداری در شبِ آمادهباش!
محمدرضا خردمندان، تهیهکننده فیلم کوتاه «وراپام»، با اشاره به شکلگیری ایده این فیلم در جریان جنگ ۴۰ روزه گفت که با حمایت مرکز سوره، زمینه تولید فیلم فراهم شده است.
محمدرضا خردمندان تهیه کننده فیلم کوتاه «وراپام» در گفتگو با خبرنگار مهر درباره شکلگیری ایده این فیلم گفت: ایده «وراپام» در جریان جنگ ۴۰ روزه به ذهنم رسید. بر اساس این ایده، اتود اولیهای نوشته بودم و بعد این پروژه در مسیر همکاری با خانم چیتساز قرار گرفت.
وی درباره دلیل همکاری با نازنین چیتساز کارگردان فیلم توضیح داد: پیش از این، فیلمهای کوتاه و مینیمالیستی خانم چیتساز را دیده بودم و حس میکردم در زمینه ایجاز توانایی دارند. سینمای مورد علاقه من هم فیلمهایی است که به معنای واقعی کلمه کوتاه باشند و از هرگونه اضافهگویی پرهیز کنند. فکر میکردم او میتواند از عهده ساخت چنین فیلمی بربیاید. پس از آن، پیشنهاد سرمایهگذاری و حمایت از پروژه را با مرکز سوره مطرح کردم که با آن موافقت شد و فیلم به مرحله تولید رسید.
خردمندان درباره زمینه شکلگیری داستان نیز گفت: ایده فیلم بر اساس شنیدههایی شکل گرفت که در جریان جنگ به گوشمان میرسید. بهویژه اتفاقی که درباره یک کلانتری یا پاسگاه نظامی شنیده بودم، یک موقعیت متناقض و پراز تضاد که از ویژگی های این حادثه بود. همین موضوع در شکلگیری تصمیم ما برای ساخت فیلم نقش داشت.
دشواریهای فیلمبرداری در مقر نیروی انتظامی
خردمندان با اشاره به شرایط تولید فیلم در زمان جنگ بیان کرد: فیلمبرداری دشواریهای زیادی داشت. لوکیشنی که انتخاب کرده بودیم، یک مکان واقعی و مقر نیروی انتظامی بود و اجازه فیلمبرداری در آنجا بهراحتی صادر نمیشد. به همین دلیل، برای گرفتن موافقت و ورود به این محل با دشواریهایی روبهرو بودیم.
وی درباره اتفاقی که در شب فیلمبرداری رخ داد، توضیح داد: همان شبی که در مقر نیروی انتظامی فیلمبرداری داشتیم، دستور آماده باش صادر شد و به مراکز نظامی ابلاغ شد که محل را تخلیه کنند چون احتمال حمله وجود داشت. مسئولان به محل آمدند و از ما خواستند آنجا را ترک کنیم. من تلاش کردم تا حد امکان از توقف فیلمبرداری جلوگیری کنم و در نهایت با مسئولیت خودم در محل ماندم تا کار را به پایان برسانیم؛ در شرایطی که مشخص نبود پس از آن چه اتفاقی خواهد افتاد.
خردمندان با اشاره به تحولات روز بعد گفت: فردای همان شب، درگیریها در جنوب آغاز شد. پس از آن، ورود به این مراکز بهطور کامل ممنوع شد. اگر آن شب فیلمبرداری را انجام نمیدادیم، تقریباً امکان ساختهشدن فیلم از بین میرفت.
نقش حمایت نهادهای فرهنگی در تولید فیلم کوتاه
خردمندان درباره نقش مرکز فیلم جوان سوره در تولید «وراپام» تصریح کرد: فکر میکنم یکی از وظایف مراکز فرهنگی و هنری، حمایت از آثاری است که به موضوع جنگ میپردازند. بعضی موضوعات هم وجود دارند که جلب حمایت بخش خصوصی برای تولید آثار مرتبط با آنها دشوار است. در این پروژه، همکاری بسیار خوبی با ما و مرکز فیلم جوان سوره انجام شد و دوستان هر کمکی را که در توان داشتند، برای به سرانجام رسیدن فیلم فراهم کردند.
کارگردان «ناتور دشت» درباره موانع دیدهشدن فیلم کوتاه و راههای گسترش مخاطبان آن اظهار کرد: فیلم کوتاه برای دیدهشدن به فرهنگسازی نیاز دارد و فکر میکنم این روند در کشور ما در حال شکلگیری است. از اینکه شنیدهام قرار است پیش از نمایش فیلمهای بلند سینمایی، باکسهایی برای نمایش فیلم کوتاه در سینماها در نظر گرفته شود، استقبال میکنم. باید از فرصتهای مختلف برای نمایش این آثار استفاده کرد. تلویزیون و پلتفرمها هم ظرفیت خوبی برای نمایش فیلمهای کوتاه دارند.
خردمندان درباره مهمترین مانع دیدهشدن این آثار نیز گفت: اگر بخواهم خلاصه بگویم، یکی از مهمترین موانع دیدهشدن یک فیلم، ضعف خود آن اثر است. اگر فیلمی کیفیت خوبی داشته باشد، دیر یا زود به مخاطبش میرسد، دیده میشود و مخاطب خودش را پیدا میکند.
خردمندان درباره ظرفیت این فیلم برای ارتباط با مخاطبان خارج از ایران متذکر شد: پیشبینی میکنم «وراپام» در فضای بینالمللی فیلم موفقی باشد. مخاطب خارج از مرزهای ایران کنجکاو است بداند در داخل کشور و در زمان جنگ چه بر مردم گذشته و چه اتفاقاتی رخ داده است. دوست دارم مخاطبان این اتفاقات را نه فقط از زاویه دید رسانههای خبری، بلکه از نگاه هنرمندان ایرانی ببینند. به نظرم مخاطب بینالمللی علاقه دارد بداند جنگ در ابعاد نزدیک و در جزئیات زندگی مردم چه شکلی بوده است. آثاری از این دست میتوانند به این نیاز پاسخ دهند.
فیلم کوتاه «وراپام» به کارگردانی نازنین چیتساز در بخش مسابقه ملی چهلوسومین جشنواره بینالمللی فیلم کوتاه تهران حضور دارد. این فیلم داستان نوجوانی را روایت میکند که به دزدی یک دوچرخه متهم شده است.