دوقطبی پزشکیان ـ زاکانی در انتخابات ۱۴۰۷؟ / زاکانی علاقه‌مند است که «احمدی‌نژاد ثانی» لقب بگیرد

مهدی اقراریان گفت: پیش‌بینی من این است که در انتخابات سال ۱۴۰۷، یک طرف آقای دکتر پزشکیان و طرف دیگر، رقیبی انتخاباتی به نام آقای زاکانی باشد. در چنین دوقطبی‌ای، فکر می‌کنم آقای دکتر پزشکیان پیروز انتخابات خواهد بود.

نیلوفر مولایی : این روزها علیرضا زاکانی، شهردار تهران ، بیش از هر زمان دیگری زیر ذره‌بین رسانه‌ها قرار گرفته است؛ آن هم در شرایطی که برگزاری انتخابات شورای شهر تهران نزدیک است. اصرار او بر طرح‌هایی چون رایگان شدن مترو و اتوبوس‌های تندرو، طرح ثابت ماندن قیمت ۱۲ قلم کالای اساسی و... این شائبه را ایجاد کرده که او می‌خواهد کاندیدای انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۴۰۷ باشد.

مهدی اقراریان، عضو شورای شهر و رئیس کمیته حقوقی شورای اسلامی شهر تهران، که در چند روز گذشته مهمان کافه خبر سفیر ارجان شد، هم از جزئیات طرح تورم صفر گفت و هم انتقادات اعضای شورای شهر به آن. موازی‌کاری اقدام شهرداری با ارائه کالابرگ نیز از موضوعات دیگری بود که در گفت‌وگو درباره آن بحث شد.

اما اقراریان که از منتقدان اصلی زاکانی در شورای شهر به شمار می‌رود، با اشاره به مفهوم حکمرانی نمایشی تأکید داشت که نباید در شورای شهر آینده، شهرداری انتخاب شود که سودای ریاست‌جمهوری داشته باشد. او با اشاره به مقایسه زاکانی و محمود احمدی‌نژاد گفت: «به نظر من آقای دکتر زاکانی علاقه‌مند است که امروز «احمدی‌نژاد ثانی» لقب بگیرد و با این عنوان دیده شود. چون یادمان نمی‌رود که آقای دکتر احمدی‌نژاد، به عنوان چهره‌ای حامی محرومین، مستضعفین و طبقه متوسط جامعه دیده شده است.»

این عضو شورای شهر تأکید کرد: «اگر بخواهم به شورای آینده یک توصیه داشته باشم، این است که خواهش می‌کنم شهرداری را انتخاب کنید که نخواهد رئیس‌جمهور شود. اتفاقی که برای ما افتاد، ما شهرداری را انتخاب کردیم که این شهردار احساس می‌کرد می‌تواند برود و رئیس‌جمهور شود و در انتخابات شرکت کرد. شهرداری که می‌خواهد رئیس‌جمهور شود، بخشی از تصمیماتش متأثر از علاقه‌اش به رئیس‌جمهور شدن خواهد شد.»

انتقادات از اقدامات تندروها و ایجاد قهرمان‌سازی از زاکانی از سوی یک طیف خاص سیاسی، ماجرای عدم استیضاح زاکانی در شورای شهر و... از دیگر موضوعاتی بود که مهدی اقراریان به آن اشاره کرد. در ادامه مشروح گپ‌وگفت مهدی اقراریان، عضو شورای شهر تهران، با سفیر ارجان را می‌خوانید:

***********************************

* آقای اقراریان، چند روزی است که بحثی از سوی شهردار تهران تحت عنوان «تورم صفر» مطرح شده که بر اساس آن، قیمت ۱۲ کالا تا فروردین سال آینده ثابت می‌ماند. آیا شهرداری برای اجرای این طرح از شورای شهر اجازه گرفته است و محل تأمین منابع مالی آن کجاست؟

ما یک جلسه غیرعلنی با شهردار تهران داشتیم و آقای دکتر زاکانی به شورا آمده و درباره این طرح توضیحاتی دادند. ما جزئیات طرح را از ایشان شنیدیم و متوجه شدیم که با یک طرح مواجه نیستیم، بلکه بر اساس اطلاعاتی که ایشان اعلام کردند، هفت بسته در مورد مسائل مختلف در شهر تهران پیش‌بینی شده است. یکی از موضوعات مربوط به فرزندآوری و خانواده‌هایی است که در این ایام خداوند به آنها فرزند عطا می‌کند و شهرداری تهران قرار است حمایت‌هایی از آنان بکند.

در جلسه، گفت‌وگوهای مفصلی صورت گرفت و به هر حال نقدها و آسیب‌هایی که ممکن بود این طرح داشته باشد، مطرح شد. اما به یک مسئله باید توجه کنیم و آن این است که امروز کشور در شرایط خاصی قرار دارد و نمی‌توانیم واقعیت خود را پنهان کرده و چشم بر واقعیت‌ها ببندیم.

واقعیت این است که دولت در وضعیت جنگی با مشکلات گوناگونی مواجه است. به هر حال، محاصره دریایی را داریم؛ هرچند که امروز تأمین کالاهای اساسی با تدابیری که دولت محترم انجام داده، با مشکل مواجه نیست؛ اما شما باید در شرایط جنگی، برای آینده پیش‌بینی داشته باشید تا حداقل در خصوص کالاهای اساسی، با مشکل مواجه نشوید.

سؤالات و ابهاماتی درباره این طرح وجود دارد، اما پیش از پرداختن به سؤالات و ابهامات باید دوباره تأکید کنیم که به نظر من مجموعه همکاران در شورای شهر، از اینکه از ظرفیت‌های شهرداری برای کمک به دولت استفاده شود، استقبال کردند و اصل موضوع کمک به دولت و کمک به معیشت مردم مورد توجه قرار گرفت.

برای طرح تورم صفر، بیشتر نگاه تبلیغاتی برای عنوان این طرح جاری و سازی بوده است، نه یک منطق اقتصادی

اما این سؤالات و دغدغه‌ها چیست؟ بسیاری از همکاران به این موضوع اشاره کردند که باید توجه داشته باشیم که این اقدام شهرداری تهران باعث به‌هم‌خوردن بازار، به معنای کمبود کالا نشود. یعنی خرید یا پیش‌خرید کالا در مجموعه شهرداری تهران، که بخشی از آن را امروز اعلام کردند که پیش‌خرید شده و در انبارهای شهرداری موجود است، باعث افزایش قیمت یا کمبود کالا نشود. یک منطق عرضه و تقاضا در بازار وجود دارد.

اگر شما بخشی از این عرضه را که محصول و نتیجه تولید است، پیش‌خرید کنید و آن را درون انبار بگذارید، این خطر وجود دارد که با کمبود کالا مواجه شوید. این یک مسئله است که ما به شهردار تهران متذکر شدیم و از ایشان قول دادند که به این مسائل توجه کنند تا شاهد این نباشیم که طرحی که با هدف کمک به معیشت شهروندان تهرانی دنبال می‌شود، احیاناً باعث به‌هم‌ریختگی بازار شود.

نکته دیگری که باید به آن بپردازیم خود عنوان طرح یعنی عنوان «تورم صفر» است. به نظرم بیشتر نگاه تبلیغاتی برای عنوان این طرح جاری و سازی بوده است، نه یک منطق اقتصادی. شاید اگر بنده می‌خواستم درباره اسم طرح اظهار نظر کنم، می‌گفتم «طرح تثبیت قیمت کالاهای اساسی». یعنی آن اتفاقی که در حال رخ دادن است، تثبیت قیمت کالاهایی است که اعلام شده و بر اساس اطلاعاتی که مطرح شده، این طرح در یک دوره شش‌ماهه قرار است اجرا شود و باید دید که امکان تمدید آن وجود دارد یا خیر.

در خصوص تأمین منابع مالی طرح هم از شهردار محترم سؤال شد و ایشان بحث سرمایه در گردش شرکت شهروند و همچنین سازمان میادین میوه و تره‌بار شهرداری تهران را به عنوان دو متولی اصلی این موضوع مطرح کردند که از طریق خریدی که از کارخانه‌ها انجام می‌دهند، این کالاها وارد بازار شده و در اختیار شهروندان قرار می‌گیرد و قاعدتاً پول آن نیز برمی‌گردد. یکی از محل‌های صرفه‌جویی که مطرح کردند، بحث کاهش ۵۰ درصدی سود بازرگانی فروشگاه شهروند است. فروشگاه شهروند مانند سایر فروشگاه‌های زنجیره‌ای، سود بازرگانی روی کالاهایی که می‌فروشد دارد، به ۵۰ درصد کاهش پیدا کند.

ما در خصوص این طرح باید کمی صبر کنیم تا طرح اجرا شود و برای قضاوت کردن درباره این طرح و اشکالاتی که ممکن است وجود داشته باشد، کمی زود است. در این طرح با دو دسته کالا مواجه هستیم؛ کالاهایی که وارداتی هستند، مانند برنج هندی یا پاکستانی و گوشت وارداتی؛ باید ارز این کالاها تأمین شود و در شرایط کشور تأمین ارز با سختی‌هایی مواجه است.

بر اساس اطلاعاتی که در جلسه گفت‌وگو با آقای دکتر زاکانی مطرح شد، دولت قول داده است که این مسئله، یعنی تأمین ارز را، بر عهده بگیرد. بنابراین، شاهد این هستیم که تأمین ارز کالاهای اساسی وارداتی، از طریق همکاری با دولت انجام می‌شود.

اقلیت اندکی در میادین پلاکاردهایی را بلند کرده‌اند و به دنبال قهرمان‌سازی از آقای دکتر زاکانی هستند

* یک هماهنگی با کالابرگی که از سوی دولت ارائه می‌شود، دارد؟

آقای دکتر زاکانی در جلسه مطرح کردند که طرح با دولت هماهنگ شده و سازمان برنامه و بانک مرکزی قول‌هایی داده‌اند. به نظرم می‌آید این بحثی که الان درباره کارگروه هفت‌نفره‌ مطرح شده شکل بگیرد تا ببینید امکان توسعه به سایر مناطق را دارد یا نه، نشان می‌دهد که دولت هم با این مسئله هماهنگی دارد. البته اینکه سطح هماهنگی دولت و تعهدات آن چقدر است، با توجه به محدودیت زمانی جلسه، خیلی وارد این مباحث نشدیم و به نظرم می‌آید که باید موضوع از طریق دولت پیگیری شود. اما نکته مهم این است که این طرح با حمایت دولت دنبال می‌شود.

دسته دوم کالاها، کالاهایی هستند که وارداتی نیستند و تولید داخل‌اند که بخش‌های مختلفی دارند. به طور مثال، رب گوجه‌فرنگی، تولید داخل است، اما ورق و قوطی آن وارداتی است. این کالاها قرار است پیش‌خرید شوند. با کارخانه‌ها صحبت شده است. نام برند خاصی برده نشده، اما بعضی از برندها اعلام آمادگی کرده‌اند که با کاهش میزان سود خودشان، مشارکت کنند تا در یک فضای همدلی و همکاری، مردم از این وضعیت سخت معیشتی عبور کنند.

من خودم چهارشنبه هفته گذشته یک مصاحبه انجام دادم و نکاتی را درباره این طرح مطرح کردم و بخشی از آن دغدغه‌ها را امروز هم با شهردار محترم تهران به اشتراک گذاشتم. یکی از نکاتی که به عنوان دغدغه مطرح کردم، این بود که ما یک اقلیت اندکی را می‌بینیم که در میادین پلاکاردهایی را بلند کرده‌اند و به دنبال قهرمان‌سازی از آقای دکتر زاکانی درباره این هستند. این موضوع خیلی باید مورد توجه قرار بگیرد. نباید ما در میادین یک فضای دوگانه ایجاد کنیم. نباید میادین را که نماد اجماع ملی، نماد وفاق ملی ما و متعلق به گرایش‌های مختلف هستند، درگیر مسائل جناحی و سیاسی کنیم. من این را به عنوان یک آسیب می‌دانم که با آن مواجه شده‌ایم.

ما نباید یک دوگانه و قهرمان‌سازی ایجاد کنیم

* اما به لحاظ سیاسی، آقای زاکانی متعلق به جناح تندرو و همان اقلیتی هستند که شما اشاره کردید، می‌توان گفت که یک نوع شبکه‌سازی در شهرداری تهران صورت گرفته است؟

در واقعیت برداشت من این نیست که امروز آقای دکتر زاکانی در این مسئله مشخص، به دنبال رقابت‌های سیاسی است. اتفاقاً من همین مسئله‌ای که شما اشاره کردید را متذکر شده و گفتم که شما یک روزی رقیب سیاسی آقای دکتر پزشکیان در انتخابات بودید و ممکن است در آینده نیز رقیب یا یکی از جدی‌ترین رقبای سیاسی آقای دکتر پزشکیان در انتخابات بعدی باشید. باید خیلی دقت کرد که ما نباید یک دوگانه و قهرمان‌سازی ایجاد کنیم؛ چون این طرح با کمک دولت در حال انجام است.

من فکر می‌کنم فضای سیاسی کشور امروز کشش دعواهای جناحی و حزبی را ندارد. عموم مردم آن‌قدر از مشکلات و مسائل خسته هستند که نباید یک اقلیت پرسروصدا بیاید و میدان را که نماد و تجلی وحدت ملی ایرانیان است، به محلی برای رقابت‌ها یا خدای نکرده، تخریب دولت تبدیل کند.

البته من با صداقت عرض می‌کنم که آقای دکتر زاکانی هم همین نگاه را داشتند و این مسئله را متذکر شدند که نباید از این اتفاق یک فضای دوگانه سیاسی درست کنیم. در سنوات گذشته شاهد این بودیم که در برخی از طرح‌ها، گروهی از موافقان یا مخالفان تلاش کردند با این طرح‌ها یک دوگانه یا یک دوقطبی کاذب ایجاد کنند. در صورتی که موافقان و مخالفان ممکن است درباره اصل طرح موافقت یا مخالفتی نداشته باشند و درباره چگونگی و نحوه اجرای آن موافق یا مخالف باشند. این یکی از مسائلی بود که امروز متذکر شدیم.

من به ایشان گفتم که باید تلاش کنید حلقه اطرافیانی که دارید، در فضای رسانه‌ای و فضای مجازی به تخریب دولت نپردازند. از نگاه من، صحبت‌های ایشان چه نظر شخصی‌شان باشد یا نظر حلقه پیرامونشان به طرحی که می‌خواهید انجام دهید، آسیب می‌زند.

مسئله نظارت، موضوع دیگری بود که در جلسه درباره آن تذکر داده شد. من به کیفیت برخی از محصولاتی که در مقاطع گذشته در میادین یا فروشگاه‌ها مانند گوشت وارداتی توزیع شده بود، اشاره کردم. ما به عنوان نمایندگان مردم شاهد این بودیم که مردم نسبت به نحوه و میزان کیفیت این گوشت‌ها اعتراض داشتند. پایش مستمر محصولات یکی از کارهایی بود که با ایشان مطرح شد. جلسه از این جنس بود که نمایندگان دغدغه‌های خودشان را راجع به این طرحی که شهرداری تهران دنبال می‌کند، مطرح کنند.